İkinci Kez Tekerrür Bozma

İkinci kez tekerrür, kişinin hakkında birinci kez tekerrür hükümleri uygulanıp kesinleşen bir mahkûmiyetinden sonra, yasal süreler içinde yeniden suç işlemesi hâlinde gündeme gelen ağırlaştırılmış infaz statüsüdür. 4 Haziran 2025 tarihli 7550 sayılı Kanun ile ikinci kez tekerrürde koşullu salıverilme yasağı kaldırılmış, süreli hapis cezalarında koşullu salıverilme oranı dörtte üç olarak belirlenmiştir. Bu yazıda yatar süresi, şartlar, hükümde yazılma zorunluluğu, hatalı uygulamanın hangi hâllerde bozma nedeni olduğu, infazın durdurulması, açık cezaevi, denetimli serbestlik ve başvuru yolları anlatılmaktadır.

Yazıyı yapay zekâ ile özetleyin

Kısa bir özet için tercih ettiğiniz asistanı seçin; yazı yeni sekmede özetlenir.

Özet yapay zekâ tarafından üretilir, hatalı olabilir ve hukuki tavsiye yerine geçmez; ayrıntılar için yazının tamamına bakın.

Av. Turgut EKREM – AEK Hukuk ve Danışmanlık

İkinci Kez Tekerrür ve İnfazın Durdurulması

İkinci kez tekerrürde infaz durdurulabilir mi?

Kısa cevap: Evet, ancak başvuru kendiliğinden infazı durdurmaz; hükmü veren mahkeme veya infaz hâkimliği olayın özelliğine göre infazın ertelenmesine veya durdurulmasına hükmedebilir.

5275 sayılı Kanun m.98/2 uyarınca bu başvurular cezanın infazını kendiliğinden ertelemez; ancak mahkeme veya infaz hâkimliği olayın özelliğine göre infazın ertelenmesine ya da durdurulmasına hükmedebilir.

İkinci kez tekerrürde infazın durdurulması, fiilen bir cezanın daha uzun süre çekilmesini önlemek için kullanılan bir araçtır. Tekerrür zinciri hatalıysa veya müddetname dörtte üç oranını yansıtmıyorsa, düzeltme başvurusu sonuçlanana kadar hükümlünün kurumda fazladan kalması söz konusu olabilir. Bu nedenle başvuru dilekçesinde düzeltme talebiyle birlikte infazın durdurulması da ayrıca ve gerekçeli olarak istenmelidir.

İnfazı durdurma talebi kime ve hangi yolla yapılır?

Kısa cevap: Zincir veya tekerrür hatası için hükmü veren mahkemeye, müddetname ve hesap hatası için infaz hâkimliğine, kesinleşmiş hükümlerde ise Adalet Bakanlığı üzerinden kanun yararına bozma yoluna gidilir; durdurma talebi her başvuruda ayrıca yazılmalıdır.

DurumBaşvuru merciDurdurma talebi
Tekerrür zinciri veya ilamın yorumunda duraksamaHükmü veren mahkeme (5275 m.98/1-a)Düzeltme talebiyle birlikte yazılır
Müddetname veya koşullu salıverilme hesabı hatasıİnfaz hâkimliği (5275 m.98/1-b)Hesap duraksaması giderilene kadar istenir
Kesinleşmiş hükümde hukuka aykırılıkAdalet Bakanlığı üzerinden kanun yararına bozma (5271 m.309)Dilekçede m.98/2’ye dayanılarak ayrıca istenir

Uygulamada tekerrür hatasına dayanan kanun yararına bozma dosyalarında, düzeltme talebiyle birlikte infazın durdurulması da değerlendirilmektedir. Bu nedenle durdurma talebi, düzeltme talebinden ayrı bir başlık olarak yazılmalıdır.

Kanun yolu süresince ikinci kez tekerrürde infaz yapılır mı?

Kısa cevap: Hayır. Mahkûmiyet hükmü kesinleşmedikçe infaz olunamaz; istinaf veya temyiz süresi ve inceleme süresi boyunca hüküm infaz edilmez, ancak tutukluluk ayrı bir tedbirdir.

5275 sayılı Kanun m.4/1: “Mahkûmiyet hükümleri kesinleşmedikçe infaz olunamaz.” (5275 sayılı Kanun’u görüntüle)

Bu kural, hükümde ikinci kez tekerrürün yazılı olduğu bir dosyada kanun yoluna gitmenin önemini artırır. Gerekçeli hükmün tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde başvurulursa hüküm kesinleşmez ve ikinci kez tekerrür statüsü infazda uygulanmaz. Süre kaçırılırsa hüküm kesinleşir ve düzeltme yalnızca olağan dışı yollarla mümkün olur.

İkinci kez mükerrire infazın ertelenmesi uygulanır mı?

Kısa cevap: Hükümlünün isteğiyle infazın ertelenmesi, mükerrirlere özgü infaz rejimi uygulananlara uygulanmaz; hastalık, gebelik ve doğum nedeniyle erteleme hükümlerinin metninde ise mükerrirler dışlanmış değildir.

5275 sayılı Kanun m.17/6-b uyarınca infazın ertelenmesine ilişkin m.17 hükümleri, mükerrirlere özgü infaz rejimi uygulanmasına hükmedilenler hakkında uygulanmaz.

Dolayısıyla ikinci kez tekerrürde cezanın kısa olması, hükümlünün isteğiyle erteleme imkânı doğurmaz. Buna karşılık m.16 kapsamındaki akıl hastalığı, hayati tehlike oluşturan hastalık, gebelik ve doğum hâlleri ile ağır hastalık veya engellilik nedeniyle yapılan geri bırakma hükümlerinde mükerrirleri dışlayan bir ifade yoktur; ancak raporlar ve süreler aranır.

İkinci kez tekerrürde hangi hâllerde infaz durdurma talebi anlamlıdır?

Kısa cevap: Zincirin kopuk olduğu, kesinleşme sıralamasının bozulduğu, dayanak ilamın uyarlama ile ortadan kalkacağı veya müddetnamenin hatalı hesaplandığı hâllerde, tahliye tarihini öne çekecek bir sonuç beklendiğinden durdurma talebi anlamlıdır.

DurumNeden anlamlıdırBeklenen etki
Önceki ilamda tekerrür uygulanmamış, hükümde “ikinci kez” yazılmışZincirin ikinci halkası yokturStatü kalkarsa oran ve tahliye tarihi değişir
Üçüncü suç ikinci ilam kesinleşmeden işlenmişKesinleşme sıralaması bozukturBirinci kez tekerrüre inilir
Dayanak ilamdaki fiil lehe kanun kapsamına girmişUyarlama ile ilam ortadan kalkabilirZincir kopar
Müddetname bihakkın veya eski oranla hesaplanmış7550 sonrası dörtte üç oranı uygulanmalıdırKoşullu salıverilme tarihi öne gelir

Dikkat: İnfazın durdurulması mahkemenin veya infaz hâkimliğinin takdirindedir; talep kabul edilmedikçe infaz sürer ve hükümlü cezaevinde kalmaya devam eder. Bu nedenle başvuru, zincirdeki hatayı ve tahliye tarihine etkisini somut tarihlerle göstermelidir.

Şartlı Tahliye ve Yatar Oranı

İkinci kez tekerrürde şartlı tahliye var mı?

Kısa cevap: Evet. 4 Haziran 2025 tarihli 7550 sayılı Kanun ile ikinci defa tekerrürde koşullu salıverilmeme kuralı kaldırılmış; süreli hapis cezalarında koşullu salıverilme oranı dörtte üç olarak belirlenmiştir.

Değişiklikten önce 5275 sayılı Kanun m.108/3, ikinci defa tekerrür hükümlerinin uygulanması durumunda hükümlünün koşullu salıverilmeyeceğini söylüyordu. Bu kural, cezanın tamamının infaz kurumunda çekilmesi anlamına geliyordu. Yeni metin ise ikinci kez tekerrürde koşullu salıverilme imkânını açmış, yalnızca süreyi uzatmıştır.

5275 sayılı Kanun m.108/3: “İkinci defa tekerrür hükümlerinin uygulanması durumunda birinci fıkradaki koşullu salıverilme süreleri uygulanır. Ancak, süreli hapis cezaları bakımından koşullu salıverilme oranı dörtte üç olarak uygulanır. Hükümlü hakkında ikinci defa tekerrür hükümlerinin uygulanacağı hükümde belirtilir.” (5275 sayılı Kanun’u görüntüle)

Aynı kanun değişikliği, m.108/2’ye de bir cümle eklemiştir: tekerrür nedeniyle koşullu salıverilme süresine eklenecek miktarın tekerrüre esas alınan cezanın en ağırından fazla olamayacağı kuralı, ikinci defa tekerrür hâlinde uygulanmaz. Dolayısıyla bu üst sınır artık hesaba katılmaz.

Dikkat: Hüküm fıkrasında hâlâ “koşullu salıverilmeye yer olmadığına” gibi bir ibare varsa, bu ibare yürürlükteki m.108/3 ile bağdaşmaz. Kesinleşmemiş hükümlerde bu husus kanun yoluyla, kesinleşmiş infazlarda ise müddetname üzerinden ileri sürülmelidir.

İkinci kez tekerrürde yatar oranı kaçtır?

Kısa cevap: Süreli hapis cezalarında koşullu salıverilme oranı dörtte üçtür; birinci tekerrürde üçte iki, tekerrürsüz genel kuralda ise yarıdır.

İnfaz rejimiSüreli hapiste koşullu salıverilme oranıDayanak
Tekerrürsüz genel kural1/25275 m.107/2
Birinci kez tekerrür2/35275 m.108/1-d
İkinci kez tekerrür (7550 sonrası)3/45275 m.108/3
İkinci kez tekerrür (7550 öncesi)Koşullu salıverilme yokEski m.108/3 metni

Oranların etkisini görmek için altı yıl hapis cezası alan bir hükümlüyü düşünelim. Altı yıl yetmiş iki aydır. Genel kuralda otuz altı ay, birinci tekerrürde kırk sekiz ay, ikinci kez tekerrürde ise elli dört ay infaz kurumunda geçirilmesi gerekir. Eski kuralda ise yetmiş iki ayın tamamı çekilirdi.

Altı yıllık ceza örneğiİnfaz kurumunda geçirilecek süre
Tekerrürsüz genel kural (1/2)36 ay
Birinci kez tekerrür (2/3)48 ay
Yeni kural (3/4)54 ay
Eski kural72 ay (cezanın tamamı)

Bu hesap yalnızca oran farkını gösterir; iyi hâl, mahsup edilecek tutuklulukta geçen süre, açık kuruma ayrılma ve denetimli serbestlik gibi unsurlar fiilî tahliye tarihini değiştirebilir. Kanun bazı suç türleri için koşullu salıverilme oranını ayrıca belirlediğinden, somut hesap suçun türüne göre yapılmalıdır. Yaklaşık tahliye tarihini görmek için infaz yatar hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz.

İkinci kez tekerrürde ağırlaştırılmış müebbet ve müebbet nasıl işler?

Kısa cevap: Ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasında otuz dokuz yıl, müebbet hapis cezasında otuz üç yıl infaz kurumunda iyi hâlli olarak geçirilmelidir.

Dörtte üç oranı yalnızca süreli hapis cezaları içindir. Müebbet hapis cezası türlerinde ise m.108/1’deki süreler esas alınır: ağırlaştırılmış müebbette otuz dokuz yıl, müebbette otuz üç yıl. Önceki rejimde bu cezalarda da koşullu salıverilme yasağı bulunduğundan, değişiklik müebbet hükümlüler bakımından da bir imkân doğurmuştur. Birden fazla süreli hapis cezası bulunan hükümlüler için m.108/1-c’deki en fazla otuz iki yıl sınırı da ayrıca incelenmelidir.

7550 öncesinde kurulan hükümler de bu orandan yararlanır mı?

Kısa cevap: Değişiklik hükümlü lehine olduğundan, hüküm eski kurala göre kurulmuş olsa bile infaz yeni kurala göre yapılmalıdır; müddetname eski kurala göre düzenlenmişse infaz hâkimliğine başvurulur.

5237 sayılı Kanun m.7/2: “Suçun işlendiği zaman yürürlükte bulunan kanun ile sonradan yürürlüğe giren kanunların hükümleri farklı ise, failin lehine olan kanun uygulanır ve infaz olunur.” (5237 sayılı Kanun’u görüntüle)

Koşullu salıverilmeyi ve tekerrürü kapsayan düzenlemeler, m.7/3’teki “infaz rejimine ilişkin hükümler derhâl uygulanır” kuralının dışında tutulmuştur. Bu nedenle yeni oranın eski hükümlere uygulanması, lehe kanun ilkesine dayanır. Eski rejime göre hesaplanmış bir müddetnamede dörtte üç oranı uygulanmamışsa, hesap 5275 m.98/1-b uyarınca infaz hâkimliğine götürülebilir.

İkinci Kez Tekerrür Bozma Nedenleri

İkinci kez tekerrür hangi hâllerde bozma nedeni olur?

Kısa cevap: Önceki ilamda tekerrür uygulanmamışsa, zincir kurulamıyorsa, çocukluk dönemi suçu veya geçmiş süreler dayanak yapılmışsa ya da hükümde “koşullu salıverilmez” yazılmışsa ikinci kez tekerrür hukuka aykırıdır ve bozma veya düzeltme nedenidir.

İkinci kez tekerrür, hükümlünün tahliye tarihini yıllarca öteleyebildiği için, hükümdeki en küçük hata bile sonucu değiştirir. Bu nedenle kanun yolunda ilk kontrol edilecek şey, hükümdeki ikinci kez ibaresinin bozma nedeni sayılan hatalardan birine dayanıp dayanmadığıdır. Aşağıdaki tablo, bu hataları ve sonuçlarını bir arada gösterir.

Bozma nedeniNeden hukuka aykırıdırSonuç
Önceki ilamda TCK m.58 uygulanmamışZincirin ikinci halkası yoktur“İkinci kez” ibaresi çıkarılır
Üçüncü suç, ikinci ilam kesinleşmeden işlenmişKesinleşme sıralaması bozukturBirinci kez tekerrüre indirilir
Çocuk yaşta işlenen suç dayanak yapılmışTCK m.58/5 uygulanamaz“İkinci kez” ibaresi çıkarılır
Yasal süre geçmişTCK m.58/2 tekerrürü engellerTekerrür uygulanmaz
765 sayılı Kanun dönemi tekerrürü dayanak yapılmışŞartları 5237 sayılı Kanundan farklıdırİbare çıkarılır veya uygun başka ilam esas alınır
İlamlar getirtilmeden ve esas ilam gösterilmeden uygulanmışİnceleme eksiktirBozma ve yeniden inceleme
“Koşullu salıverilmez” ibaresi yazılmış7550 sonrası m.108/3 ile bağdaşmazİbare çıkarılır
Hükümde yazılmadığı hâlde infazda eklenmişHükümde belirtme zorunluluğu aranırKanun yararına bozma

Hatalı ikinci kez tekerrür bozma ile mi, düzelterek onama ile mi sonuçlanır?

Kısa cevap: Hata yeniden yargılama gerektirmiyorsa üst inceleme hükmü bozmakla birlikte hatalı ibareyi çıkarıp hükmü düzelterek onar; ilamların araştırılması gerekiyorsa bozma sonucu dosya yeniden incelenir.

Bozma nedeni, her zaman dosyanın baştan görülmesi anlamına gelmez. Hata yalnızca hükümdeki bir ibareden doğuyorsa ve ek araştırma gerektirmiyorsa, ibare hükümden çıkarılarak düzeltme yapılır; hükümlü açısından sonuç, ikinci kez tekerrürün ortadan kalkması veya koşullu salıverilme engelinin kaldırılmasıdır. Buna karşılık ilamlar getirtilmeden, hangi ilamın esas alındığı gösterilmeden verilen hükümlerde eksik inceleme söz konusu olduğundan bozma ve yeniden inceleme gündeme gelir.

Sonuç türüNe zamanHükümlüye etkisi
Bozma ve düzelterek onamaHata yalnızca ibareden doğuyor, ek araştırma gerekmiyorHatalı ibare hükümden çıkar, infaz doğru rejime göre yürür
Bozma ve yeniden incelemeİlamlar getirtilmemiş, zincir araştırılmamışDosya yeniden değerlendirilir
Kanun yararına bozmaHüküm istinaf veya temyiz incelemesinden geçmeden kesinleşmişDaha lehe sonuç doğrudan hükme uygulanabilir
İtirazHüküm temyiz incelemesinden geçerek kesinleşmişSanık lehine itirazda süre aranmaz

Bozma isteminde dilekçede neler yazılmalı?

Kısa cevap: Dilekçede tekerrüre esas ilamların tarihleri, hükümdeki hatalı ibare ve hangi bozma nedeninin bulunduğu somut olarak gösterilmeli; talep, ibarenin çıkarılması ve hükmün düzeltilmesi veya bozulması şeklinde açıkça yazılmalıdır.

Dilekçe bölümüİçeriği
İlamların gösterilmesiTekerrüre esas ilamların dosya numaraları, suç, kesinleşme ve infaz tarihleri
Hatanın anlatılmasıÖnceki ilamda tekerrür bulunmadığı, çocukluk yaşı, süre aşımı veya sıralama hatası gibi somut neden
Hükümdeki ibareHüküm fıkrasındaki “ikinci kez” veya “koşullu salıverilmez” ibaresinin aynen yazılması
Talepİbarenin çıkarılması, hükmün düzeltilmesi veya bozulması; infazın doğru rejime göre yürütülmesi

Bozmadan sonra yeniden verilen hüküm daha ağır olabilir mi?

Kısa cevap: Hüküm yalnızca sanık lehine kanun yoluna götürülmüşse, yeniden verilen hüküm önceki cezadan daha ağır olamaz; tekerrür gibi infaz sonuçlarında da aleyhe değiştirme yasağı dosyaya göre değerlendirilir.

5271 sayılı Kanun m.307/5: “Hüküm yalnız sanık tarafından veya onun lehine Cumhuriyet savcısı veya 262 nci maddede gösterilen kimselerce temyiz edilmişse, yeniden verilen hüküm, önceki hükümle belirlenmiş olan cezadan daha ağır olamaz.” (5271 sayılı Kanun’u görüntüle)

Bu güvence, bozma talebinde bulunan hükümlü için önemlidir. Savcılık veya katılan aleyhe kanun yoluna başvurmuşsa durum değişebileceğinden, bozma isteminden önce dosyada karşı tarafın başvurusunun bulunup bulunmadığı kontrol edilmelidir.

İkinci Kez Tekerrür Şartları

İkinci kez tekerrür nasıl oluşur?

Kısa cevap: Önceki mahkûmiyette tekerrür uygulanmış olmalı, hüküm kesinleştikten sonra yasal süre içinde yeni bir suç işlenmeli ve yeni mahkûmiyette ikinci defa tekerrürün uygulandığı hükümde belirtilmelidir.

5237 sayılı Kanun m.58/1: “Önceden işlenen suçtan dolayı verilen hüküm kesinleştikten sonra yeni bir suçun işlenmesi halinde, tekerrür hükümleri uygulanır. Bunun için cezanın infaz edilmiş olması gerekmez.” (5237 sayılı Kanun’u görüntüle)

Kanun, ikinci kez tekerrürü ayrı bir madde olarak tanımlamaz. Tekerrür TCK m.58’de, ikinci defa tekerrürün infaz sonucu ise 5275 m.108/3’te düzenlenmiştir. Bu yüzden ikinci kez tekerrürün oluşması için tek başına adli sicildeki mahkûmiyet sayısı yetmez; birbirine bağlanmış üç halkalı bir zincir gerekir.

HalkaAranan şart
1. mahkûmiyetKesinleşmiş olmalı; çocuk yaşta işlenmiş suça ait olmamalı
2. mahkûmiyet1. mahkûmiyetin kesinleşmesinden sonra, yasal süre içinde işlenen suça ait olmalı ve hükmünde tekerrür uygulanmış olmalı
3. suç2. mahkûmiyetin kesinleşmesinden sonra, yasal süre içinde işlenmiş olmalı
3. mahkûmiyetHüküm fıkrasında ikinci defa tekerrürün uygulandığı açıkça yazılmalı

Zincirin ikinci halkası kritiktir. İkinci mahkûmiyet hükmünde tekerrür uygulanmamışsa, o ilam üçüncü suç bakımından ikinci defa tekerrüre dayanak yapılamaz; üçüncü suç ancak birinci kez tekerrür kapsamında değerlendirilir.

Tekerrür için hangi süreler ve suç türleri aranır?

Kısa cevap: Önceki cezanın infazından beş yıldan fazla hapiste beş yıl, diğerlerinde üç yıl geçtikten sonra işlenen suçlar için tekerrür uygulanmaz; kasıtlı ile taksirli suçlar arasında da tekerrür oluşmaz.

5237 sayılı Kanun m.58/2: “Tekerrür hükümleri, önceden işlenen suçtan dolayı; a) Beş yıldan fazla süreyle hapis cezasına mahkûmiyet halinde, bu cezanın infaz edildiği tarihten itibaren beş yıl, b) Beş yıl veya daha az süreli hapis ya da adlî para cezasına mahkûmiyet halinde, bu cezanın infaz edildiği tarihten itibaren üç yıl, geçtikten sonra işlenen suçlar dolayısıyla uygulanmaz.” (5237 sayılı Kanun’u görüntüle)

Süre, cezanın infaz edildiği tarihten başlar; ancak tekerrürün oluşması için önceki cezanın infaz edilmiş olması da gerekmez. Bu nedenle sürenin hesabında hem kesinleşme hem de infaz tarihi birlikte incelenmelidir. Kasıtlı suçlar ile taksirli suçlar ve sırf askerî suçlarla diğer suçlar arasında tekerrür hükümleri uygulanmaz.

Tekerrür zincirinin uygulamada en sık kurulduğu dosyalardan biri trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçudur; bu konudaki sonuçlar için ikinci kez alkollü araç kullanma yazımıza bakabilirsiniz. Eski mahkûmiyetlerin sicilden ne zaman silindiği ve arşiv kaydının etkisi ise adli sicil ve arşiv kaydı silme rehberimizde anlatılmaktadır.

Çocukken işlenen suç ikinci kez tekerrüre esas olur mu?

Kısa cevap: Hayır. Fiili işlediği sırada on sekiz yaşını doldurmamış kişilerin suçları tekerrüre esas alınamaz.

5237 sayılı Kanun m.58/5: “Fiili işlediği sırada onsekiz yaşını doldurmamış olan kişilerin işlediği suçlar dolayısıyla tekerrür hükümleri uygulanmaz.” (5237 sayılı Kanun’u görüntüle)

Yasak, yalnızca tekerrüre dayanak yapılan eski suçu değil, tekerrür uygulaması yapılacak yeni suçu da kapsar. Zincirin herhangi bir halkası çocukluk döneminde işlenmişse ikinci kez tekerrür uygulanamaz. Suç tarihindeki yaş, nüfus kaydı ve ilamdaki suç tarihi karşılaştırılarak kontrol edilir.

1 Haziran 2005 öncesi suçlar ikinci kez tekerrüre esas olur mu?

Kısa cevap: Eski 765 sayılı Kanun döneminde uygulanan tekerrür, 5237 sayılı Kanun anlamında ikinci kez tekerrüre dayanak yapılamaz; zincirin 5237 sayılı Kanun döneminde kurulmuş olması aranır.

765 sayılı Kanun döneminde tekerrür, cezanın artırılmasına yol açan bir sebepti; 5237 sayılı Kanun ise tekerrürü infaz rejimine bağlamıştır. Bu iki kurum şartları bakımından farklıdır. Bu nedenle eski kanun döneminde tekerrür nedeniyle artırılmış bir ilam, kendiliğinden zincirin halkası sayılmaz. Adli sicilde başka bir uygun ilam varsa, cezası en ağır olan ilam esas alınarak değerlendirme yapılır.

Dikkat: Kesinleşme tarihi ile suç tarihi sıralaması sık yapılan hatalardan biridir. Üçüncü suç, ikinci ilam kesinleşmeden önce işlenmişse zincir kurulamaz ve ikinci defa tekerrür uygulanamaz.

Hükümde Yazılmazsa ve Hatalıysa Ne Olur?

Hükümde ikinci kez tekerrür yazılmazsa ne olur?

Kısa cevap: Mahkûmiyet hükmünde ikinci defa tekerrür açıkça yazılmamışsa, kural olarak bu statü infaz aşamasında sonradan eklenemez; hüküm yalnızca sanık tarafından kanun yoluna götürülmüşse hükmün sanık aleyhine değiştirilmesi de mümkün değildir.

Kanun koyucu, ikinci defa tekerrürün uygulanacağının hükümde belirtilmesini açıkça aramıştır. Bu yüzden infaz savcılığı veya mahkeme, hükümde yazılmamış bir ikinci kez tekerrür statüsünü ek işlemle sonradan oluşturamaz. Hükümde “birinci kez tekerrür” uygulanmış, ikinci defa tekerrür ise yazılmamışsa, kesinleşen hükme göre birinci kez tekerrür rejimi uygulanır.

5271 sayılı Kanun m.283/1: “İstinaf yoluna yalnız sanık lehine başvurulmuşsa, yeniden verilen hüküm, önceki hükümle belirlenmiş olan cezadan daha ağır olamaz.” (5271 sayılı Kanun’u görüntüle)

Kanun yolunda da benzer bir güvence vardır. Hüküm yalnızca sanık veya onun lehine kanun yoluna başvuranlarca götürülmüşse, üst inceleme sanığı eskisinden daha ağır duruma düşüremez. Hükümde yazılmayan statü bu nedenle sanık lehine kazanılmış bir hak oluşturabilir. Savcılık veya katılan aleyhe kanun yoluna başvurmuşsa durum farklıdır; bu yüzden kanun yolu başvurusunu kimlerin yaptığı da mutlaka kontrol edilmelidir.

Dikkat: Aleyhe değiştirme yasağı, hükümde yazılmayan statünün infazda eklenemeyeceği anlamına gelir; ancak bu savunma, ilgili hükmün kanun yolunun hangi aşamada ve kimler tarafından kullanıldığına göre değerlendirilmelidir.

Önceki ilamda tekerrür uygulanmamışsa ikinci kez tekerrür olur mu?

Kısa cevap: Hayır. İkinci kez tekerrürün dayanağı olan önceki ilamda TCK m.58 uygulanmamışsa üçüncü suç bakımından ikinci defa tekerrür uygulanamaz.

En sık görülen hata, adli sicilde üç mahkûmiyet görüldüğü için doğrudan ikinci kez tekerrürün uygulanmasıdır. Oysa ikinci ilamda birinci kez tekerrür hükmü yoksa zincir kopmuştur. Bu durumda hükümlü hakkında en fazla birinci kez tekerrür hükümleri uygulanabilir. Hüküm fıkrasındaki “ikinci kez” ibaresi hukuka aykırıdır.

Adli sicilde birden fazla ilam varsa hangisi esas alınır?

Kısa cevap: Tekerrüre elverişli birden fazla ilam varsa, hükümde hangi ilamın esas alındığı gösterilmeli ve cezası en ağır olan ilam esas alınmalıdır.

Hükümde hangi ilamın tekerrüre esas alındığı, kesinleşme ve suç tarihleri ile birlikte gösterilmelidir. İlamlar getirtilip denetlenebilecek biçimde incelenmeden, genel ifadelerle ikinci kez tekerrür uygulanması eksik inceleme sayılır. Birden fazla uygun ilam bulunuyorsa, m.108/2’de ifade edilen “tekerrüre esas alınan cezanın en ağırı” ölçütü gereği, cezası en ağır olan ilam seçilmelidir.

Açık Cezaevi ve Denetimli Serbestlik

İkinci kez tekerrürde açık cezaevine ayrılma mümkün mü?

Kısa cevap: Doğrudan açık cezaevine alınma yoktur; ancak koşullar oluştuğunda kapalı kurumdan açık kuruma ayrılma değerlendirilebilir.

5275 sayılı Kanun m.14/2-a (ilgili bölüm): “Terör suçları, örgüt kurmak, yönetmek veya örgüte üye olmak suçları ile örgüt faaliyeti kapsamında işlenen suçlar ve cinsel dokunulmazlığa karşı işlenen suçlardan mahkûm olanlar ile ikinci defa mükerrir olanlar … hariç olmak üzere, kasıtlı suçlardan toplam üç yıl veya daha az hapis cezasına mahkûm olanlar.” (5275 sayılı Kanun’u görüntüle)

Bu hüküm, kısa cezalı hükümlülerin doğrudan açık kuruma alınmasını düzenler ve ikinci defa mükerrirleri bunun dışında tutar. Yani ikinci kez tekerrür uygulanan hükümlü, cezası kısa olsa bile doğrudan açık kuruma yerleştirilmez. Kapalı kurumdan açık kuruma ayrılma ise m.14/3 uyarınca m.89’daki değerlendirmeye bağlıdır; iyi hâl ve diğer şartların yönetmelikteki ayrıntıları infaz kurumundan ayrıca öğrenilmelidir. Kapalı, açık ve yüksek güvenlikli kurumlar arasındaki farklar için cezaevi tipleri ve infaz koşulları yazımızı inceleyebilirsiniz.

İkinci kez tekerrürde denetimli serbestlikle evde infaz mümkün mü?

Kısa cevap: 5275 m.105/A, ikinci defa mükerrirleri açıkça dışlamaz; açık kurumda bulunan, koşullu salıverilmesine bir yıl veya daha az kalan iyi hâlli hükümlünün talebiyle infaz hâkimi denetimli serbestlik tedbiri uygulayabilir.

5275 sayılı Kanun m.105/A/1 (ilgili bölüm): “… açık ceza infaz kurumunda veya çocuk eğitimevinde bulunan ve koşullu salıverilmesine bir yıl veya daha az süre kalan iyi hâlli hükümlülerin talebi hâlinde, cezalarının koşullu salıverilme tarihine kadar olan kısmının denetimli serbestlik tedbiri uygulanmak suretiyle infazına, … infaz hâkimi tarafından karar verilebilir.” (5275 sayılı Kanun’u görüntüle)

Dörtte üç oranının getirdiği yeni koşullu salıverilme tarihi, bu başvurunun hesabında esas alınır. Önce açık kuruma ayrılmak, sonra koşullu salıverilmeye bir yıl kala başvuru yapmak gerekir. Madde 105/A’ya 7550 sayılı Kanunla ayrıca bir şart eklenmiştir: hükümlünün, koşullu salıverilme tarihine kadar kurumda geçirmesi gereken sürenin en az onda birini kurumda geçirmiş olması ve bunun beş günden az olmaması gerekir.

Geçiş hükmü: Bu onda bir şartı, 5275 sayılı Kanunun geçici 11. maddesi uyarınca 4 Haziran 2025’ten önce işlenen suçlar bakımından uygulanmaz.

Ceza bittikten sonra ikinci kez tekerrürde denetim süresi nasıl işler?

Kısa cevap: Mükerrir hakkında cezanın infazı tamamlandıktan sonra infaz hâkimi en az bir yıllık denetim süresi belirler; bu süre en fazla beş yıla kadar uzatılabilir.

5275 sayılı Kanun m.108/4 ve 108/6: “İnfaz hâkimi, mükerrir hakkında cezanın infazının tamamlanmasından sonra başlamak ve bir yıldan az olmamak üzere denetim süresi belirler. … İnfaz hâkimi, mükerrir hakkında denetim süresinin uzatılmasına karar verebilir. Denetim süresi en fazla beş yıla kadar uzatılabilir.” (5275 sayılı Kanun’u görüntüle)

Denetim süresinde kendisine yüklenen yükümlülüklere ve yasaklara aykırı hareket eden mükerrir hakkında, infaz hâkimince, on beş günden az ve üç aydan fazla olmamak üzere disiplin hapsi uygulanabilir. Bu tedbir, tekerrür nedeniyle verilen cezanın infazından sonra yürüyen ayrı bir aşamadır. TCK m.58/7 uyarınca mahkûmiyet kararında, mükerrirlere özgü infaz rejiminin ve cezanın infazından sonra denetimli serbestlik tedbirinin uygulanacağı belirtilir.

İkinci Kez Tekerrür Hatalıysa Hangi Yollar Var?

Hüküm kesinleşmediyse ikinci kez tekerrüre nasıl itiraz edilir?

Kısa cevap: Hüküm kesinleşmemişse gerekçeli hükmün tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf veya temyiz yoluna başvurulur; tekerrür şartları bu başvuruda açıkça gösterilmelidir.

5271 sayılı Kanun m.273/1 (ilgili bölüm): “İstinaf istemi, hükmün gerekçesiyle birlikte tebliğ edildiği tarihten itibaren iki hafta içinde hükmü veren mahkemeye bir dilekçe verilmesi veya zabıt kâtibine bir beyanda bulunulması suretiyle yapılır …” (5271 sayılı Kanun’u görüntüle)

Temyiz istemi de aynı ölçüde, gerekçeli hükmün tebliğinden itibaren iki hafta içinde yapılır. Dilekçede sanığın önceki ilamlarının tekerrüre elverişli olmadığı, zincirin kurulamadığı veya hükümde ibarenin hatalı yazıldığı somut olarak anlatılmalıdır. Hata yeniden yargılama gerektirmiyorsa, üst inceleme hatalı ibarenin hükümden çıkarılması suretiyle de düzeltme yapabilir; bu nedenle hükmün tamamının bozulmasını beklemek zorunlu değildir.

Hüküm kesinleştiyse ikinci kez tekerrüre karşı hangi yollar açıktır?

Kısa cevap: Kesinleşmiş hükümlerde duruma göre kanun yararına bozma, itiraz, uyarlama talebi veya müddetnameye itiraz yolları kullanılabilir.

DurumBaşvuru yoluDayanak
Hüküm istinaf veya temyiz incelemesinden geçmeden kesinleşmişAdalet Bakanlığına başvuru ve kanun yararına bozma5271 m.309
Hüküm temyiz incelemesinden geçerek kesinleşmişBaşsavcılık aracılığıyla itiraz; sanık lehine itirazda süre aranmaz5271 m.308
Önceki ilam sonradan lehe kanun kapsamına girmişHükmü veren mahkemeden uyarlama talebi5275 m.98/1-a, 5237 m.7
Müddetname veya infaz hesabı hatalıİnfaz hâkimliğine başvuru5275 m.98/1-b

Kanun yararına bozma, yalnızca istinaf veya temyiz incelemesinden geçmeden kesinleşen hükümler içindir. Tekerrür hatası bu yolla giderildiğinde, hükümden “ikinci kez” ibaresinin çıkarılması gibi daha lehe bir sonuç doğrudan uygulanabilmektedir. Temyizden geçmiş hükümlerde ise m.308’deki itiraz yolu gündeme gelir.

Yeni düzenleme: 16 Temmuz 2026 tarihli 7589 sayılı Kanunla 5271 sayılı Kanunun 308. maddesi değiştirilmiştir: Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, dosyanın kendisine teslim edildiği tarihten itibaren üç ay içinde itiraz edebilir ve sanığın lehine itirazda süre aranmaz. Maddeye eklenen dördüncü fıkraya göre itiraz istemi, sanık veya sanık adına kanun yoluna başvurma hakkı olanlar ile katılan ve suçtan zarar görenler tarafından yapılır. Başvuru yapmadan önce maddenin güncel metni kontrol edilmelidir.

Önceki ilam ortadan kalkarsa ikinci kez tekerrür düşer mi?

Kısa cevap: İkinci kez tekerrürün dayanağı olan önceki ilam uyarlama sonucunda ortadan kalkarsa, zincirin halkası kopacağından bu statü uygulanamaz.

5275 sayılı Kanun m.98/1-a: “Mahkûmiyet hükmünün yorumunda duraksama olursa veya sonradan yürürlüğe giren kanun hükmünün Türk Ceza Kanununun 7 nci maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerekirse, hükmü veren mahkemeden … duraksamanın giderilmesi veya yerine getirilecek cezanın belirlenmesi için karar istenir.” (5275 sayılı Kanun’u görüntüle)

Tekerrüre esas ilamdaki fiil, sonradan uzlaştırma kapsamına alınmış veya ön ödeme ya da benzeri bir lehe düzenlemeye konu olmuş olabilir. Bu durumda önceki mahkûmiyet düşerse, o ilam artık tekerrüre dayanak olamaz ve infaz rejimi birinci kez tekerrüre veya tekerrürsüz infaza dönebilir. Bu sonucun gerçekleşmesi için önce uyarlama talebinin, hükmü veren mahkemeden yapılması gerekir.

Müddetname hatalıysa nereye başvurulur?

Kısa cevap: Çektirilecek cezanın hesabında duraksama varsa, 5275 m.98/1-b uyarınca infaz hâkimliğine başvurulur; başvuru kural olarak infazı durdurmaz.

Müddetname, savcılığın infaz hesabını gösteren belgedir. Dörtte üç oranı uygulanmamış, hükümde yazılmayan bir ikinci defa tekerrür infazda eklenmiş veya zincirde hata yapılmışsa, hesap infaz hâkimliğine götürülür. Madde metninde başvuru için süre sınırı yazılmamıştır; ancak başvuru kural olarak infazı ertelemez, infaz hâkimliği olayın özelliğine göre infazın ertelenmesine veya durdurulmasına hükmedebilir.

İkinci Kez Tekerrür İçin Yapılması Gerekenler

Aşağıdaki tablo, hükümlü, yakını veya avukatı için ikinci kez tekerrür dosyasında izlenecek adımları sırasıyla gösterir. Zincirin ve hükümdeki ibarenin kontrolü, hangi başvuru yolunun uygun olacağını belirler.

AdımNe yapılırSüre ve merci
1. İlamları toplayınAdli sicil kaydı ve tekerrüre esas ilamlar, kesinleşme şerhleriyle birlikte temin edilirBaşvurudan önce
2. Zinciri kontrol edinHer ilamın suç tarihi, kesinleşme tarihi, infaz tarihi ve tekerrür uygulanıp uygulanmadığı not edilirBaşvurudan önce
3. Yaş ve süreleri denetleyinOn sekiz yaş sınırı ve üç veya beş yıllık süreler hesaplanırBaşvurudan önce
4. Hüküm fıkrasını okuyunİkinci defa tekerrürün yazılıp yazılmadığı ve “koşullu salıverilmez” gibi ibareler kontrol edilirHüküm elde edilince
5. Kanun yolunu işletinHüküm kesinleşmemişse istinaf veya temyiz dilekçesinde tekerrür hatası ayrıca belirtilirGerekçeli hükmün tebliğinden itibaren iki hafta
6. Müddetnameyi hesaplayınDörtte üç oranı ve açık kuruma ayrılma süreleriyle birlikte tahliye tarihi hesaplanırİnfaz savcılığı
7. İnfaz hâkimliğine başvurunMüddetname hatalıysa hesabın düzeltilmesi ve gerekirse infazın durdurulması istenirİnfaz hâkimliği
8. Olağan dışı yollara bakınKesinleşmiş hükümde kanun yararına bozma, itiraz veya uyarlama talebi değerlendirilirAdalet Bakanlığı veya hükmü veren mahkeme

Aşağıdaki belgeler, bu dosyada hem başvuru dilekçesinin hem de infaz hesabının dayanağını oluşturur.

Belgeİşlevi
Adli sicil kaydıHükümlünün mahkûmiyet geçmişini ve tekerrür zincirini gösterir
Tekerrüre esas ilamlarÖnceki ilamda tekerrür uygulanıp uygulanmadığını gösterir
Kesinleşme şerhleriSuç ve kesinleşme tarihi sıralamasını belgeler
MüddetnameKoşullu salıverilme ve tahliye hesabını gösterir
Nüfus kaydıSuç tarihindeki yaşı ve çocukluk yaşı iddiasını belgeler

Emsal Kararlar

Aşağıdaki kartlarda ikinci kez tekerrür ile ilgili olarak 7550 sayılı Kanun sonrası koşullu salıverilme, zincirin şartları, bozma ve düzeltme nedenleri ve hükümde yazılmama konularında Yargıtay kararlarının künyeleri, olayın özeti ve sonucu yer almaktadır. Kararların bir kısmı 5275 sayılı Kanun m.108/3’ün 7550 öncesi metni döneminde verilmiştir; güncel kural için kanun metni esas alınmalıdır. Karar adlarına tıklayarak ilgili karta gidebilirsiniz.

Kararİlgili konuSonuç
Yargıtay 4. CD, E. 2024/1584, K. 2026/26897550 sonrası koşullu salıverilmeme ibaresiDüzeltilerek onandı
Yargıtay 8. CD, E. 2024/5751, K. 2025/8697Koşullu salıverilme hükümlerinden yararlandırılmamaDüzeltilerek onandı
Yargıtay 10. CD, E. 2025/369, K. 2025/12860İnfazda koşullu salıverilmeye yer olmadığı ibaresiDüzeltilerek onandı
Yargıtay 1. CD, E. 2024/4844, K. 2026/298Hükümden sonra yürürlüğe giren lehe düzenlemeDüzeltilerek onandı
Yargıtay 1. CD, E. 2025/4914, K. 2025/5966Esas ilamda tekerrür uygulanmamasıKanun yararına bozma
Yargıtay 8. CD, E. 2024/14512, K. 2025/2353Esas ilamda tekerrür uygulanmamasıKanun yararına bozma
Yargıtay 10. CD, E. 2025/5459, K. 2026/249Kesinleşme ve suç tarihi sıralamasıDüzeltilerek onandı
Yargıtay 3. CD, E. 2015/26920, K. 2015/30171765 sayılı Kanun dönemi ilam ve ikinci defa tekerrürDüzeltilerek onandı
Yargıtay 6. CD, E. 2022/13914, K. 2022/17798765 sayılı Kanun m.81 tekerrürü ve en ağır cezaDüzeltilerek onandı
Yargıtay 4. CD, E. 2021/39848, K. 2022/7594Çocuk yaşta işlenen suçKısmen kanun yararına bozma
Yargıtay 2. CD, E. 2021/14751, K. 2021/16684İnfazda ikinci kez tekerrür eklenmesiKanun yararına bozma
Yargıtay 12. CD, E. 2023/6128, K. 2024/2412Hükümde yazılmayan ikinci kez tekerrürKanun yararına bozma
Yargıtay CGK, E. 2011/384, K. 2012/82Esas ilamın gösterilmesi ve aleyhe değiştirme yasağıİtirazın reddi

7550 Sayılı Kanun ve Koşullu Salıverilme

Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2024/1584, K. 2026/2689, T. 05.02.2026 (DÜZELTİLEREK ONANDI)

Sanık hakkında hakaret suçundan verilen mahkûmiyet hükmü, Bölge Adliye Mahkemesince düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddi ile sonuçlanmış, sanık temyiz etmiştir. Daire, ilk derece hükmü tarihinde yürürlükte bulunan 5275 sayılı Kanun m.108/3’teki “hükümlü koşullu salıverilmez” kuralının 4 Haziran 2025 tarihli 7550 sayılı Kanun’un 14. maddesiyle değiştirildiğini, ikinci kez mükerrir sanık hakkında koşullu salıverilme hükümlerinin uygulanmamasına karar verilemeyeceğini belirtmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararını bozmuş, hüküm fıkrasındaki şartlı tahliyeden yararlanmaya yer olmadığına ilişkin ibareyi çıkarıp yerine 7550 sayılı Kanun’la değişik m.108/3’ün uygulanması ibaresini yazarak hükmü oybirliğiyle düzelterek onamıştır.

Yargıtay 8. Ceza Dairesi, E. 2024/5751, K. 2025/8697, T. 11.11.2025 (DÜZELTİLEREK ONANDI)

Sanık, uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti suçundan 10 yıl hapis ve adli para cezası ile cezalandırılmış, istinaf başvurusu esastan reddedilmiştir. Daire, 7550 sayılı Kanun’un 4 Haziran 2025’te yayımlanarak aynı tarihte yürürlüğe girdiğini ve m.108/3 uyarınca ikinci defa tekerrürde birinci fıkradaki koşullu salıverilme sürelerinin uygulanacağını belirtmiş; ikinci defa mükerrir sanığın koşullu salıverilme hükümlerinden faydalandırılmamasına dair ibarenin hukuka aykırı olduğunu kabul etmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı bozulmuş, ibare ilk derece hükmünden çıkarılarak hüküm düzeltilip onanmıştır. Karar, oy çokluğuyla verilmiş ve tebliğnameye aykırı olmuştur.

Yargıtay 10. Ceza Dairesi, E. 2025/369, K. 2025/12860, T. 04.12.2025 (DÜZELTİLEREK ONANDI)

Sanık, kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan Asliye Ceza Mahkemesince mahkûm edilmiş ve hükümde cezanın infazı sırasında koşullu salıverme hükümlerinin uygulanmasına yer olmadığı belirtilmiştir. Daire, 7550 sayılı Kanun’un 14. maddesiyle değişen m.108/3 uyarınca ikinci defa tekerrür hâlinde sanığın koşullu salıverilme hükümlerinden yararlanabileceğini belirterek ilgili ibareyi hukuka aykırı bulmuş, hüküm yeniden yargılamayı gerektirmediğinden ibareyi çıkarıp hükmü oybirliğiyle düzelterek onamıştır.

Yargıtay 1. Ceza Dairesi, E. 2024/4844, K. 2026/298, T. 19.01.2026 (DÜZELTİLEREK ONANDI)

Sanık, kasten yaralama neticesinde ölüme neden olma suçundan 9 yıl 9 ay hapis cezasına mahkûm edilmiş, cezanın ikinci kez mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine ve koşullu salıverilme hükümlerinden yararlandırılmamasına hükmedilmiştir. Hükümden sonra yürürlüğe giren 7550 sayılı Kanun’la m.108/3’ün değiştirildiğini belirten Daire, infaza yönelik düzenlemelerin derhal uygulanması gerektiği ilkesi karşısında koşullu salıverilmeyi dışlayan ibarenin hukuka aykırı olduğunu kabul etmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı bozulmuş, ibare çıkarılarak hüküm oybirliğiyle düzeltilerek onanmıştır.

Zincirin Şartları ve Hatalı İkinci Kez Tekerrür

Yargıtay 1. Ceza Dairesi, E. 2025/4914, K. 2025/5966, T. 15.09.2025 (KANUN YARARINA BOZMA)

Asliye Ceza Mahkemesi, kasten yaralama suçundan basit yargılama usulüyle hükümlüyü mahkûm etmiş ve cezanın ikinci kez mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine hükmetmiştir; hüküm itiraz edilmeksizin kesinleşmiştir. Adalet Bakanlığının istemi üzerine yapılan incelemede, ikinci kez tekerrüre esas alınan ilamda tekerrür hükümlerinin uygulanmadığı ve adli sicilde başka bir uygun kaydın bulunmadığı belirlenmiştir. Daire, hükümlünün ikinci kez mükerrir olmadığını belirterek CMK m.309/4-d uyarınca hükümden “ikinci kez” ibaresini ve koşullu salıverilmenin uygulanmamasına ilişkin ibareyi çıkarmış, kanun yararına bozmayı oybirliğiyle kabul etmiştir.

Yargıtay 8. Ceza Dairesi, E. 2024/14512, K. 2025/2353, T. 20.03.2025 (KANUN YARARINA BOZMA)

Hükümlü, kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan Asliye Ceza Mahkemesince mahkûm edilmiş, cezanın ikinci kez mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine hükmedilmiştir. Mahkeme sonradan ek işlemle ikinci kez ibaresini kaldırmış, Daire bu ek işlemi hukuken geçersiz saymıştır. İnceleme sonucunda ikinci kez tekerrüre esas alınan ağır ceza mahkemesi ilamında tekerrür uygulanmadığı ve adli sicilde başka uygun ilam bulunmadığı anlaşılmıştır. Daire, hükümlü hakkında birinci kez tekerrürün uygulanabileceğini, ikinci kez tekerrürün uygulanamayacağını belirterek hükümden “2. kez” ve 5275 sayılı Kanun’un 108/3 maddesine ilişkin ibareleri çıkarmış, kanun yararına bozmayı oybirliğiyle kabul etmiştir.

Yargıtay 10. Ceza Dairesi, E. 2025/5459, K. 2026/249, T. 13.01.2026 (DÜZELTİLEREK ONANDI)

İki sanığın uyuşturucu madde ticareti suçundan mahkûmiyetine ilişkin Ağır Ceza Mahkemesi hükmü temyiz edilmiştir. Birinci sanık yönünden birinci kez tekerrüre esas alınan ilamın kesinleşme tarihinin 09.09.2019 olduğu, ikinci kez tekerrüre esas alınan ilama konu suçun ise 17.01.2017’de işlendiği belirlenmiştir. Daire, şartları oluşmadığı hâlde sanığın ikinci kez mükerrir sayılmasını hukuka aykırı bularak hükmü “birinci kez mükerrirlere özgü infaz rejimi” şeklinde düzeltmiştir. İkinci sanık bakımından ise 7550 sayılı Kanun’a aykırı olarak yazılan koşullu salıverilmeye yer olmadığına ilişkin ibare çıkarılmıştır. Hükümler oybirliğiyle düzeltilerek onanmıştır.

Yargıtay 3. Ceza Dairesi, E. 2015/26920, K. 2015/30171, T. 28.10.2015 (DÜZELTİLEREK ONANDI)

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı, önceki onama hükmündeki “ikinci defa” ibaresinin çıkarılması için itiraz etmiş, Daire itirazı kabul ederek önceki onama hükmünü kaldırmıştır. Sanık hakkında adli sicilindeki 765 sayılı Kanun döneminde verilmiş 8 ay 1 gün hapis cezası tekerrüre esas alınarak ikinci defa mükerrirlere özgü infaz rejimi uygulanmıştır. Daire, 5275 sayılı Kanun m.108/3’ün uygulanabilmesi için yeni kanun döneminde birinci kez mükerrirlere özgü infaz rejimine mahkûm edildikten sonra yine yeni kanun döneminde ikinci bir suç işlenmesi gerektiğini, bu şartları taşımayan sanığa ikinci defa mükerrirlik uygulanmasının hukuka aykırı olduğunu belirtmiştir. “İkinci defa” ibaresi çıkarılarak hüküm oybirliğiyle düzeltilip onanmıştır.

Yargıtay 6. Ceza Dairesi, E. 2022/13914, K. 2022/17798, T. 20.12.2022 (DÜZELTİLEREK ONANDI)

Nitelikli hırsızlık ve diğer suçlardan verilen mahkûmiyet hükmü temyizden geçerek kesinleşmiş, sonradan yerel mahkemece ek işlemlerle tekerrür uygulaması değiştirilmiştir. Daire, temyiz denetiminden geçerek kesinleşen bir hükmün tekerrür uygulamasının sonradan değiştirilemeyeceğini; 765 sayılı Kanun m.81’deki tekerrür ile 5237 sayılı Kanun m.58’deki tekerrürün şartlarının farklı olduğunu, bu yüzden eski kanun dönemine ait ilamın ikinci defa mükerrirliğe esas alınamayacağını belirtmiştir. Adli sicildeki başka bir ilamda tekerrür doğru uygulandığından, o ilamdaki en ağır ceza olan 1 yıl 6 ay hapis esas alınarak “2. kez mükerrirlere özgü infaz rejimi” yazılmış ve hüküm oybirliğiyle düzeltilerek onanmıştır.

Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2021/39848, K. 2022/7594, T. 16.03.2022 (KISMEN KANUN YARARINA BOZMA)

Tehdit suçundan 2 ay hapis cezasına mahkûm edilen sanığın cezasının ikinci kez mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine ve infazdan sonra denetimli serbestlik uygulanmasına hükmedilmiştir. Adalet Bakanlığının istemi üzerine Daire, tekerrüre esas alınan ilamdaki suçun sanık tarafından on sekiz yaşından önce, 15-18 yaş döneminde işlendiğini belirterek ikinci kez tekerrürün uygulanmasını hukuka aykırı bulmuş ve hükümden “ikinci kez” ibaresini çıkarmıştır. Ancak ikinci kez mükerrirlerde infazdan sonra denetimli serbestlik uygulanamayacağına ilişkin istemi yerinde görmemiştir. Karar oybirliğiyle verilmiştir.

Hükümde Yazılmama ve Kazanılmış Hak

Yargıtay 2. Ceza Dairesi, E. 2021/14751, K. 2021/16684, T. 13.10.2021 (KANUN YARARINA BOZMA)

Nitelikli hırsızlık ve konut dokunulmazlığını ihlal suçlarından mahkûm edilen hükümlünün hükmünde ikinci kez mükerrirlik belirtilmediği hâlde, infaz savcılığının talebi üzerine mahkeme ek işlemle cezanın ikinci kez mükerrirlere özgü olarak infaz edilmesine hükmetmiş, buna karşı itiraz reddedilmiştir. Daire, tekerrürün infaz hukukundan çok maddi ceza hukukuna ilişkin bir kurum olduğunu, kaçıncı kez uygulanacağının ve hangi ilamın esas alındığının hükümde gösterilmesi gerektiğini, infaz aşamasında bu konuda işlem yapılamayacağını belirtmiştir. İkinci kez mükerrirliğin hükümde yazılmamasının hükümlü lehine kazanılmış hak olduğu gerekçesiyle itirazın reddine ilişkin merci işlemini oybirliğiyle bozmuştur.

Yargıtay 12. Ceza Dairesi, E. 2023/6128, K. 2024/2412, T. 16.05.2024 (KANUN YARARINA BOZMA)

Trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçundan 9 ay hapis cezasına mahkûm edilen ve cezası mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine hükmedilen hükümlünün tekerrüre esas ilamı sonradan ortadan kaldırılmış, infaz savcılığının talebiyle mahkeme başka bir ilamı esas alarak ikinci kez mükerrirlik uygulamıştır. Daire, 7242 sayılı Kanunla 5275 sayılı Kanun m.108/3’e eklenen son cümle uyarınca ikinci kez mükerrirliğe hükümde karar verilmesi gerektiğini, aksi hâlde kazanılmış hak nedeniyle infaz aşamasında ikinci kez mükerrirliğe hükmedilemeyeceğini belirtmiştir. Ek işlem, Adalet Bakanlığının istemi üzerine kanun yararına oybirliğiyle bozulmuştur.

Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E. 2011/384, K. 2012/82, T. 06.03.2012 (İTİRAZIN REDDİ)

Mahkûmiyet hükmünde, adli sicildeki ilamlar denetime elverişli getirtilmeden ve hangi ilamın tekerrüre esas alındığı gösterilmeden mükerrirlere özgü infaz rejimi ve ikinci defa tekerrür uygulanmıştır. Özel Daire hükmü bozmuş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı bu bozmaya itiraz etmiştir. Genel Kurul, tekerrür hükümlerinin uygulanmasına hiç karar verilmemiş ve aleyhe temyiz yoksa aleyhe değiştirmeme kuralı gereği hükmün bu nedenle bozulamayacağını belirtmiştir. Ayrıca ilamların getirtilmeden ve esas alınan ilam gösterilmeden tekerrür uygulanmasının isabetsiz olduğunu belirterek Özel Dairenin bozmasını yerinde bulmuş ve itirazı oybirliğiyle reddetmiştir.

Sık Sorulan Sorular

İkinci kez tekerrür nedir?
Bu statü, hakkında birinci kez tekerrür hükümleri uygulanıp kesinleşen mahkûmiyetten sonra, yasal süreler içinde yeniden suç işleyen kişi hakkında uygulanan ağırlaştırılmış infaz statüsüdür. Dayanağı 5237 sayılı Kanun m.58 ve 5275 sayılı Kanun m.108/3’tür; hükümde açıkça belirtilmesi gerekir.
İkinci kez tekerrürde şartlı tahliye var mı?
Evet. 4 Haziran 2025 tarihli 7550 sayılı Kanun ile ikinci defa tekerrürdeki koşullu salıverilmeme kuralı kaldırılmıştır. Süreli hapis cezalarında koşullu salıverilme oranı dörtte üç olarak uygulanır; hükmün bu orana göre infaz edilmesi gerekir.
İkinci kez tekerrürde ne kadar yatılır?
Süreli hapis cezasında cezanın dörtte üçü infaz kurumunda iyi hâlli olarak geçirilmelidir. Örneğin altı yıllık cezada bu süre elli dört aydır. Bazı suç türlerinde kanun daha yüksek oran öngördüğünden hesap suç türüne göre yapılmalıdır.
Birinci tekerrür ile ikinci kez tekerrür aynı şey midir?
Hayır. Birinci kez tekerrürde süreli hapis cezalarında koşullu salıverilme oranı üçte ikidir. İkinci kez mükerrirlikte ise oran dörtte üç olur ve m.108/2’deki üst sınır kuralı uygulanmaz. Bu nedenle iki statü infaz süresi bakımından farklıdır.
Hükümde ikinci kez tekerrür yazılmazsa ne olur?
Kanun, ikinci defa tekerrürün uygulanacağının hükümde belirtilmesini aramaktadır. Hükümde yazılmamışsa bu statü infaz aşamasında sonradan eklenemez ve hüküm yalnızca sanık tarafından kanun yoluna götürülmüşse hükmün sanık aleyhine değiştirilmesi de mümkün değildir.
Önceki ilamda tekerrür uygulanmamışsa ikinci defa tekerrür olur mu?
Hayır. Tekerrüre esas alınan ikinci ilamda TCK m.58 uygulanmamışsa zincir kurulamaz. Bu durumda üçüncü suç bakımından en fazla birinci kez tekerrür uygulanabilir ve hükümdeki “ikinci kez” ibaresi hukuka aykırıdır.
Tekerrür için kaç yıl geçmesi gerekir?
Önceki ceza beş yıldan fazla hapisse, cezanın infazından itibaren beş yıl; beş yıl veya daha az hapis ya da adli para cezasıysa üç yıl geçtikten sonra işlenen suçlar için tekerrür uygulanmaz. Bu süreler TCK m.58/2’de düzenlenmiştir.
Çocukken işlenen suç tekerrüre esas olur mu?
Hayır. TCK m.58/5 uyarınca fiili işlediği sırada on sekiz yaşını doldurmamış kişilerin suçları tekerrüre esas alınamaz. Zincirin herhangi bir halkası çocukluk döneminde işlenmişse bu statü uygulanamaz.
İkinci defa mükerrirler açık cezaevine ayrılabilir mi?
Doğrudan açık cezaevine alınma mümkün değildir; ikinci defa mükerrirler 5275 m.14/2-a’daki doğrudan açık kuruma alınma kuralının dışında tutulmuştur. Kapalı kurumdan açık kuruma ayrılma ise m.89 değerlendirmesine ve yönetmelikteki şartlara bağlıdır.
7550 öncesi verilen hükümler de dörtte üç orandan yararlanır mı?
Değişiklik hükümlü lehine olduğundan, lehe kanun ilkesi gereği eski hükümlerde de yeni orana göre infaz yapılması gerekir. Müddetname eski kurala göre düzenlenmişse 5275 m.98/1-b uyarınca infaz hâkimliğine başvurulabilir.
Mükerrire ceza bitince denetim süresi ne kadardır?
İnfaz hâkimi, mükerrir hakkında cezanın infazı tamamlandıktan sonra başlamak üzere en az bir yıllık denetim süresi belirler. Bu süre en fazla beş yıla kadar uzatılabilir. Denetim süresindeki yükümlülüklere uymamak, on beş günden üç aya kadar disiplin hapsine yol açabilir.
Müddetname hatalıysa ne yapılmalı?
Çektirilecek cezanın hesabında duraksama varsa infaz hâkimliğine başvurularak hesabın düzeltilmesi istenir. Başvuru kural olarak infazı ertelemez; ancak infaz hâkimliği olayın özelliğine göre infazın ertelenmesine veya durdurulmasına hükmedebilir.
İkinci kez tekerrür bozma nedeni midir?
Önceki ilamda tekerrür uygulanmamışsa, zincirin halkaları sıralı kurulmamışsa, suç çocuk yaşta işlenmişse, yasal süre geçmişse veya hükümde “koşullu salıverilmez” yazılmışsa ikinci kez tekerrür hukuka aykırıdır. Bu hatalar kanun yolunda bozma veya düzeltme nedenidir.
Hatalı ikinci kez tekerrür düzeltilerek mi onanır?
Hata yalnızca hükümdeki ibareden doğuyor ve yeniden yargılama gerektirmiyorsa, ibare hükümden çıkarılarak hüküm düzeltilebilir. İlamlar getirtilmeden verilen hükümlerde ise eksik inceleme nedeniyle bozma ve yeniden inceleme gündeme gelir.
İkinci kez tekerrürde infaz durdurulabilir mi?
Düzeltme başvurusu kendiliğinden infazı durdurmaz; ancak hükmü veren mahkeme veya infaz hâkimliği olayın özelliğine göre infazın ertelenmesine veya durdurulmasına hükmedebilir. Bu talep dilekçede gerekçesiyle ayrıca yazılmalıdır.
Temyiz süresince ceza infaz edilir mi?
Mahkûmiyet hükümleri kesinleşmedikçe infaz olunamaz. İstinaf ve temyiz süreleri boyunca hüküm infaz edilmez; tutukluluk hâli ise ayrı bir tedbir olduğundan ayrıca değerlendirilir.
Av. Turgut EKREM – AEK Hukuk ve Danışmanlık

İkinci kez tekerrür hükmü veya müddetname hesabı konusunda destek mi arıyorsunuz? İstinaf, temyiz, infaz hâkimliği başvurusu ve kanun yararına bozma süreçlerinizde Ümraniye ve İstanbul’da avukat olarak bizimle iletişime geçebilirsiniz.

📞 Hemen Arayın: 0553 433 26 43💬 WhatsApp’tan Yazın

Yasal Uyarı: Bu makale, ikinci kez tekerrür ve koşullu salıverilme rejimini ve ilgili mevzuatı genel bilgilendirme amacıyla özetler; her dosya kendi ilamları, kesinleşme tarihleri ve hüküm fıkrası ile birlikte değerlendirilmelidir ve sonuç dosyaya göre değişebilir. Mevzuat ve uygulama zaman içinde değişebileceğinden güncel ve kişiye özel hukuki danışmanlık için bir avukata başvurulması tavsiye edilir. Bu içerik avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz ve bağlayıcı hukuki görüş niteliği taşımaz. — Av. Turgut Ekrem — turgutekrem.av.tr

Paylaş: 𝕏

Bu konuda hukuki destek mi gerekiyor?

Davanızın özelliklerini değerlendirmek için randevu talebinizi gönderin.

Randevu Al