hakaret suçu

Hakaret suçu, TCK m.125’e göre bir kimsenin onur, şeref ve saygınlığına sövmek ya da ona somut bir fiil veya olgu isnat etmektir ve üç aydan iki yıla kadar hapis veya adli para cezası gerektirir. Ağır eleştiri, kaba söz ve beddua çoğu zaman suç sayılmaz; mağdur yokken yapılan hakarette en az üç kişiyle ihtilat aranır. Sosyal medya, WhatsApp ve ses kaydı delil değeri bakımından ayrıca incelenir. Kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret şikâyete bağlı değildir; haksız tahrik ve karşılıklı hakaret cezayı hafifletir. Bu yazıda cezanın tutarı, önödeme, HAGB ve manevi tazminat süreci anlatılmaktadır.

Yazıyı yapay zekâ ile özetleyin

Kısa bir özet için tercih ettiğiniz asistanı seçin; yazı yeni sekmede özetlenir.

Özet yapay zekâ tarafından üretilir, hatalı olabilir ve hukuki tavsiye yerine geçmez; ayrıntılar için yazının tamamına bakın.

Av. Turgut EKREM – AEK Hukuk ve Danışmanlık

Hakaret Suçunun Unsurları: Hangi Sözler Suçtur, Hangileri Beraat Getirir?

Hakaret Suçu Nedir, Cezası Kaç Yıl ve Kaç TL’dir?

Kısa cevap: Hakaret suçu TCK m.125/1’e göre üç aydan iki yıla kadar hapis veya adli para cezası gerektirir; adli para cezası 5 ile 730 gün arasında ve günlüğü 100 ile 500 TL arasında belirlendiğinden teorik tutar 500 TL ile 365.000 TL arasındadır.

TCK m.125/1: “Bir kimseye onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnat eden veya sövmek suretiyle bir kimsenin onur, şeref ve saygınlığına saldıran kişi, üç aydan iki yıla kadar hapis veya adlî para cezası ile cezalandırılır. Mağdurun gıyabında hakaretin cezalandırılabilmesi için fiilin en az üç kişiyle ihtilât ederek işlenmesi gerekir.” (5237 sayılı Kanun’u görüntüle)

Kanun iki ayrı hareketi suç sayar: kişiye onurunu kıracak somut bir fiil veya olgu isnat etmek (“hırsızsın”, “rüşvet aldın” gibi) ya da sövmek. İkisi de yüz yüze, telefonla veya yazıyla işlenebilir. Korunan değer kişinin itibarıdır; bu nedenle sözün söylendiği yer, zaman ve muhatap da değerlendirmeyi etkiler.

Hapis ve adli para cezası seçimlik olduğundan hâkim çoğu dosyada adli para cezasını tercih eder. Gün sayısı fiilin ağırlığına, günlük miktar kişinin ekonomik ve şahsi durumuna göre belirlenir (TCK m.52). Hakaret suçu alenen işlenirse ceza altıda bir oranında artırılır (m.125/4). Cezanın nasıl ödendiği, ödenmezse ne olacağı ve önödeme seçeneği bu yazının son bölümünde anlatılmaktadır.

Ağır Eleştiri Ne Zaman Hakaret Sayılmaz?

Kısa cevap: Rahatsız edici, sert veya kaba sözler tek başına suç değildir; hakaret suçu için sözün somut bir fiil isnadı ya da sövme niteliğinde olması gerekir ve siyasetçi ile kamu görevlileri bakımından eleştiri sınırı daha geniştir.

Hakaret bakımından ölçüt, davranışın kişiyi küçük düşürmeye yönelik olup olmadığıdır. Bir sözün tahkir edici olup olmadığı zamana, yere ve duruma göre değişebileceğinden kişiye yönelik her ağır eleştiri veya rahatsız edici ifade hakaret suçu sayılmaz. “Bu yönetim beceriksiz” gibi değer yargıları eleştiridir; “hırsız”, “şerefsiz” gibi sövme içeren veya doğrulanabilir bir suç isnadı taşıyan ifadeler ise hakarettir.

Eleştirinin sınırı muhatabın konumuna göre değişir. Siyasetçiler, üst düzey yöneticiler ve kamu görevlileri ifade özgürlüğü kapsamında daha ağır eleştiriye katlanmak zorundadır; ancak hiç kimse sövmeye katlanmak zorunda değildir. Kaba sövme, ne kadar sert bir tartışma içinde söylenmiş olursa olsun eleştiri sayılmaz. Bu yüzden olayın bütünü, sözün bağlamı ve hitap şekli birlikte değerlendirilir.

Dikkat: Yargı mercileri veya idari makamlar nezdindeki başvuru, iddia ve savunmalarda gerçek ve somut vakıalara dayanan, uyuşmazlıkla bağlantılı olumsuz değerlendirmeler için ceza verilmez (TCK m.128). İsnat edilen suç fiilinin ispatı hâlinde de ceza verilmez; ispat isteminin kabulü ise kamu yararı bulunmasına veya şikâyetçinin ispata razı olmasına bağlıdır (m.127).

“Terbiyesiz”, “Karaktersiz” ve “Allah Belanı Versin” Hakaret mi?

Kısa cevap: Kaba, nezaket dışı ve rahatsız edici hitaplar çoğunlukla hakaret suçu oluşturmaz; beddua da tek başına sövme değildir, ancak sözün bağlamı, eşlik eden küfür ve tehdit sonucu değiştirebilir.

“Terbiyesiz”, “karaktersiz”, “beceriksiz” veya “kibirli” gibi sözler muhatabı kınayan kaba hitaplardır. Bu ifadeler çoğu zaman onur, şeref ve saygınlığı rencide edici boyutta değil, rahatsız edici ve nezaket dışı bulunur; tek başına söylendiklerinde beraat getirebilir. Buna karşılık doğrudan sövme niteliği taşıyan sözler, küfür ve aşağılayıcı isnatlar hakaret suçu sayılır.

Beddua bir dilektir. “Allah belanı versin” sözü mağdura onur kırıcı bir fiil isnat etmez ve sövme içermez; bu nedenle tek başına hakaret suçu oluşturmaz. Ancak aynı cümlede küfür, ölümü dileme veya tehdit varsa ya da söz fiili bir saldırıyla birlikte kullanılmışsa değerlendirme değişir. Aynı tartışmada hem hakaret hem tehdit söz konusuysa her biri ayrı suç olarak incelenir.

Dikkat: Sözün kaba sayılıp sayılmayacağı tek kelimeye değil, söylenen bütün cümleye ve olayın bağlamına göre belirlenir; kelime ayıklayarak yapılan savunma çoğu zaman yeterli olmaz.

Hakaret Sayılan ve Sayılmayan Sözler Listesi (Yargıtay Kararlarıyla Tablo)

Kısa cevap: Yargıtay uygulamasında “şerefsiz”, küfür ve “dolandırıcı”, “hırsız” gibi somut suç isnadı içeren sözler hakaret sayılırken; “terbiyesiz”, “yalancı”, “karaktersiz”, “ukala”, “lan” gibi kaba ve nezaket dışı hitaplar ile beddualar çoğunlukla hakaret sayılmamaktadır. “Eşek gibi” ve siyasetçiye yönelik “hırsız, katil” sloganı ise şu anda tartışmalıdır. Cumhurbaşkanına yönelik sözler ayrı bir suç olarak TCK 299 kapsamında değerlendirilir.

Aşağıdaki tablo, Yargıtay’ın somut dosyalarda hakaret sayıp saymadığı sözleri kararlarıyla birlikte göstermektedir. Tablo bir sözlük değildir: aynı kelime farklı bir bağlamda, küfürle birlikte veya başka davranışlarla söylendiğinde sonuç değişebilir. Bu nedenle her dosyada sözün bütün cümle içindeki anlamı, söylendiği ortam ve taraflar arasındaki ilişki ayrıca değerlendirilir.

#Söz veya ifadeSonuçYargıtay’ın değerlendirmesiKarar
1“Şerefsiz”HakaretSövme niteliğinde kabul edildi; mahkûmiyet hukuka uygun bulundu.4. CD, E. 2020/34360, K. 2023/1016
2Küfür ve sinkaflı sözlerHakaretHakaret suçunu oluşturur; karşı tarafı dolandırıcı sanmak suçu ortadan kaldırmaz.4. CD, E. 2023/4442, K. 2025/10594
3“Dolandırıcı”, “evrak sahtekârı”HakaretDilekçelerde kullanılan bu sözlerin hakaret suçunu oluşturduğu kabul edildi; aynı dosyadaki diğer sözler ise TCK m.128 gözetilerek kaba ifade sayıldı.4. CD, E. 2025/752, K. 2025/10018
4Sosyal medyada “hırsız” ve küfür içeren paylaşımHakaretPaylaşımlarla hakaret edildiği kabul edilerek mahkûmiyet onandı.4. CD, E. 2021/23400, K. 2024/3361
5“Sana ne lan, sen kimsin…” (polise, davranışlarla birlikte)HakaretSözler ve davranışlar bir bütün olarak sövme sayıldı.CGK, E. 2014/756, K. 2015/124
6İsim vermeden küfürlü “bütün doktorlar…”HakaretSözün tartışılan doktora yönelik olduğu anlaşıldığından TCK m.126 gereği hakaret sayıldı.4. CD, E. 2021/17747, K. 2023/25198
7“Terbiyesiz”Hakaret değilRahatsız edici, kaba ve nezaket dışı hitap; onur ve şerefi rencide edici boyutta görülmedi.4. CD, E. 2021/21665, K. 2024/2695
8“Terbiyesizler, çıkın evimden”Hakaret değilKaba söz; hakaret unsurları oluşmadı.4. CD, E. 2023/1031, K. 2023/17834
9“Yalancı, karaktersiz”Hakaret değilKaba ve nezaket dışı hitap; beraat hükmü onandı.4. CD, E. 2021/26082, K. 2024/5325
10“Ahlaksızlar, utanmazlar… yüzsüzlük yapıyorsunuz”Hakaret değilNezaket sınırlarını aşan kaba söz; beraat hükmü onandı.4. CD, E. 2022/16737, K. 2023/22295
11“Adi bir insanmışsın”Hakaret değilNezaket dışı ve kaba söz; mahkûmiyet bozuldu.9. CD, E. 2025/1003, K. 2025/5489
12“Lan”Hakaret değilNezaket dışı, kaba söz; hakaret oluşmadı.4. CD, E. 2021/15358, K. 2023/24427
13“Sen çok ukalâsın”Hakaret değilKaba hitap tarzı; mahkûmiyet bozuldu.4. CD, E. 2020/33698, K. 2023/14983
14“Haddini bilmez, çirkin ördek yavrusu, aciz”Hakaret değilRahatsız edici, kaba ve nezaket dışı hitap; mahkûmiyet bozuldu.4. CD, E. 2021/23724, K. 2024/1748
15“Adam gibi adamlarla gezsene”Hakaret değilNezaket dışı kaba söz; beraat hükmü onandı.4. CD, E. 2021/15042, K. 2023/24077
16“Allah belanı versin” (beddua)Hakaret değilBeddua; fiil isnadı veya sövme içermiyor.CGK, E. 2014/328, K. 2014/386
17“Ayakları kesilesice, ayakta duramayasıca”Hakaret değilBeddua niteliğinde; hakaret oluşmadı.6. CD, E. 2023/2987, K. 2023/13389
18“İnsan olmaya davet ediyorum”Hakaret değilKaba ve nezaket dışı olsa da ağır eleştiri sınırında kaldı.CGK, E. 2019/211, K. 2022/105
19“Eşek gibi bakacaksın”Tartışmalı4. Ceza Dairesi kaba söz sayarak mahkûmiyeti bozdu; Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itirazı üzerine dosya Ceza Genel Kuruluna gönderildi (karşı oy var).4. CD, E. 2025/3574, K. 2025/9079
20Siyasetçiye “hırsız, katil” sloganıTartışmalı4. Ceza Dairesi kalıplaşmış slogan olduğu gerekçesiyle hakaret saymadı; aynı sözleri suç kabul eden önceki kararlar da bulunduğundan itiraz üzerine dosya Ceza Genel Kuruluna gönderildi.4. CD, E. 2025/7491, K. 2025/16087

Tablodaki “Tartışmalı” satırlarda Yargıtay 4. Ceza Dairesi ile Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı farklı görüştedir ve son sözü Ceza Genel Kurulu söyleyecektir. Bu sözlerle ilgili bir soruşturma veya dava varsa, Genel Kurulun vereceği kararın dosyanın sonucunu doğrudan etkileyebileceği unutulmamalıdır.

Gıyapta Hakaret İçin “Üç Kişi” Şartı Nasıl Aranır?

Kısa cevap: Mağdur yokken yapılan hakaretin cezalandırılması için fiilin en az üç kişiyle ihtilat ederek işlenmesi gerekir; üç kişiden yalnızca ikisinin sözleri duyduğu veya doğruladığı dosyada ihtilat oluşmaz.

Gıyapta hakaret, sözün mağdurun yüzüne değil, başkalarının yanında söylenmesidir. Kanun bu hâlde hakaret suçu için en az üç kişiyle ihtilat arar. İhtilat, sözlerin bu kişilere ulaşması ve onlar tarafından algılanmasıdır. Mağdurun huzurunda söylenen sözlerde ise gıyap yoktur ve üç kişi şartı aranmaz.

Sözleri üç kişinin duyduğu iddia ediliyorsa her tanığın beyanı ayrı ayrı değerlendirilir. Üç tanıktan biri sözleri duymadığını söylüyorsa, kalan iki kişi ihtilat için yetmez ve mahkûmiyet hukuken zayıflar. Bu nedenle sanık bakımından tanıkların gerçekten ne duyduğunun, mağdur bakımından ise üçüncü bir kişinin de dinletilmesinin önemi büyüktür. Aile içi veya iş yeri tartışmalarında sözler çoğunlukla iki kişinin yanında söylendiğinden bu şart beraat sebebi olabilir.

İsim Vermeden, İmayla ve Hareketle Hakaret Edilebilir mi?

Kısa cevap: Evet; isim verilmese ve isnat üstü kapalı olsa bile söz mağdura yönelikse hakaret oluşur (TCK m.126); yazı, resim, müstehcen el hareketi ve yüze tükürmek gibi davranışlar da sövme sayılır.

TCK m.126/1: “Hakaret suçunun işlenmesinde mağdurun ismi açıkça belirtilmemiş veya isnat üstü kapalı geçiştirilmiş olsa bile, eğer niteliğinde ve mağdurun şahsına yönelik bulunduğunda duraksanmayacak bir durum varsa, hem ismi belirtilmiş ve hem de hakaret açıklanmış sayılır.” (5237 sayılı Kanun’u görüntüle)

Birine isim vermeden “bazı insanlar ahlaksız” demek, sosyal medyada etiketlemeden “ofisimizdeki o hırsız” yazmak veya bir kişiyle tartıştıktan sonra aynı sözleri topluluğa yöneltmek bu hükmün kapsamına girebilir. Ölçüt, mağdurun kim olduğunun çevresince anlaşılabilmesidir. Örneğin bir doktorla tartışıp çıkarılırken “bütün doktorlar…” diye küfürlü bağıran kişinin sözü, tartıştığı doktoru hedef aldığı anlaşılıyorsa mağdura yönelik sayılabilir.

Hakaret suçu yalnız sözle işlenmez. Yazı, resim, karikatür, müstehcen bir el hareketi, mağdura bir parça ot göstererek “ye” demek veya yüzüne tükürmek de sövme niteliğindedir. Bu davranışlarda da kişiyi küçük düşürmeye yönelik olma şartı aranır.

Sosyal Medya ve WhatsApp Üzerinden (Bilişim Yoluyla) Hakaret

Sosyal Medyada, WhatsApp’ta ve Mesajla Hakaret Nasıl Cezalandırılır?

Kısa cevap: Mağduru muhatap alan sesli, yazılı veya görüntülü iletiyle hakaret de aynı cezaya tabidir (TCK m.125/2); özel mesajda aleniyet aranmaz, herkese açık paylaşımda ise ceza altıda bir oranında artırılır.

TCK m.125/2: “Fiilin, mağduru muhatap alan sesli, yazılı veya görüntülü bir iletiyle işlenmesi halinde, yukarıdaki fıkrada belirtilen cezaya hükmolunur.” (5237 sayılı Kanun’u görüntüle)

WhatsApp’tan, SMS’ten veya doğrudan mesajla hakaret etmek, telefonda küfretmek, TikTok’ta ya da canlı yayında mağduru hedef alıp sövmek bu fıkra kapsamında değerlendirilir. İletinin mağdura ulaşması yeterlidir; üçüncü kişilerin görmesi şart değildir. Mağdurun bulunmadığı bir grupta yazılan söz ise gıyapta hakaret kurallarına bağlıdır ve en az üç kişinin görmesi aranır. Mağdur kadın olsa da hakaret suçu cezası aynıdır; mesajlar ısrarla tekrar ediliyorsa ısrarlı takip suçu (TCK m.123/A) ayrıca gündeme gelebilir.

Aleniyet ayrı bir kavramdır. Mağdura özel mesajla gönderilen hakaret aleni sayılmaz ve artırım yapılmaz; herkesin görebileceği hesapta, sayfada, yorum alanında veya herkese açık grupta yapılan paylaşımlar ise alenen işlenmiş sayılır ve ceza altıda bir oranında artırılır (TCK m.125/4). Telefonda veya mesajla hakaret ile tehdit birlikte yapılmışsa tehdit TCK m.106’ya göre ayrı bir suçtur ve hakaretten bağımsız olarak yargılanır.

Ekran Görüntüsü ve Telefon Kaydı Hakaretin Kanıtlanmasına Yeter mi?

Kısa cevap: Ekran görüntüsü tek başına kesin delil sayılmaz; sonradan üretilebileceği ileri sürülürse hesap kayıtları, bilirkişi incelemesi ve diğer delillerle desteklenmesi gerekir. Telefonda hakaret ise tanık, mesaj içeriği ve kayıtlarla kanıtlanır.

Ceza davasında mahkûmiyet, her türlü şüpheden uzak ve kesin delile dayanmalıdır. Ekran görüntüsü, mesajın yazıldığını gösteren önemli bir başlangıçtır; ancak savunma görüntünün sonradan oluşturulabileceğini ileri sürer ve bilirkişi bunu doğrularsa tek delil olarak kalan ekran görüntüsü beraat getirebilir. Bu nedenle mesajın bulunduğu telefonun korunması, hesap bilgisi, bağlantı adresi (URL) ve tarih bilgisinin kayda alınması önemlidir; gerekirse noter veya bilirkişi aracılığıyla tespit yaptırılabilir.

Telefonda hakaret suçu dosyalarında arama kayıtları (HTS) konuşmanın yapıldığını gösterir ancak içeriğini göstermez. İçerik; konuşmayı duyan tanıklar, aynı olaya ilişkin mesajlar, hukuka uygun alınmış ses kaydı veya failin ikrarıyla ispatlanır. Mesajı silmeden, telefonu değiştirmeden ve görüntüleri düzenlemeden saklamak delilin güvenilirliğini korur.

Dikkat: Hukuka aykırı elde edilen deliller hükme esas alınamaz; başkasının hesabına izinsiz girerek veya telefonunu karıştırarak edinilen görüntüler dosyanın zayıflamasına yol açabilir.

Sahte veya İsimsiz Hesaptan Hakaret Eden Nasıl Bulunur, Yurt Dışı Platform Engel mi?

Kısa cevap: Hesabın sanığa ait olduğu şüpheden uzak biçimde kanıtlanmadıkça mahkûmiyet verilemez; kimlik için IP adresi, platform ve abone kayıtları araştırılır ve platformun yurt dışında olması soruşturmayı sonuçsuz bırakmaz.

Sahte veya isimsiz hesap, hakaret suçu faillerinin en sık savunmasıdır: “o hesap benim değil.” Bu durumda mahkeme hesabın sanığa ait olduğunu kesin delille kanıtlamak zorundadır. Paylaşımın yapıldığı IP adresi, bu adresin atandığı abone, hesabın bağlı olduğu telefon numarası ve e-posta ile hesap geçmişi araştırılır. IP ve platform kayıtları incelenmeden verilen mahkûmiyetler eksik inceleme nedeniyle bozulur; hesabın sanığa ait olduğuna dair şüphe kalırsa sanık bundan yararlanır.

Platformun yurt dışında olması dosyayı kapatmaz. Türkiye temsilciliği bulunan platformlara yazı yazılır; bulunmuyorsa Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu ile telekomünikasyon firmaları aracılığıyla IP kayıtları istenir. Suç duyurusu dilekçesinde hesap adresi, ekran görüntüsü ve tarih verilmeli, savcılıktan hesabın IP bilgilerinin ve abonesinin tespiti açıkça talep edilmelidir. Hesap kapatılırsa araştırma güçleşeceğinden başvuruyu geciktirmemek gerekir; içeriğin kaldırılması veya erişimin engellenmesi için ayrıca başvurulabilir.

Paylaşımı Beğenmek veya Retweet Etmek Hakaret Suçu Sayılır mı?

Kısa cevap: Hakaret içeren bir paylaşımı yalnızca beğenmek, yayılmadıkça hakaret suçu unsurlarını oluşturmaz; içeriği kendi hesabında yeniden paylaşmak veya retweet etmek ise suç sayılabilir.

Beğeni, içeriği yayan değil, onaylayan bir tepkidir. Paylaşımı beğenen kişi içeriği kendi hesabında yeniden yayınlamıyor ya da başkalarına aktarmıyorsa hakaret fiili işlemiş sayılmaz. Bu yaklaşım henüz tamamen yerleşmiş değildir; bu nedenle beğeninin tek eylem olduğunun hesap ve etkileşim kayıtlarıyla gösterilmesi savunma bakımından önemlidir.

Retweet, paylaş veya yeniden yayınla gibi eylemler ise içeriği kendi takipçilerine ulaştırır. Hakaret içeren videoyu veya yazıyı kendi hesabında yeniden yayınlayan kişi, içerik başkası tarafından üretilmiş olsa bile hakaret suçu nedeniyle sorumlu tutulabilir; hesabın kendisine ait olduğunu ikrar etmesi bu sonucu güçlendirir. Yoruma hakaret sözcükleri yazmak ise doğrudan kendi fiilidir.

Gizli Ses Kaydı Hakaret Davasında Delil Olarak Kullanılabilir mi?

Kısa cevap: Başkasının konuşmasını gizlice kaydetmek genellikle hukuka aykırıdır ve delil olamaz; ancak kendisine karşı işlenen suç sırasında ani gelişen durumda alınan kayıt ile karşı tarafa bildirilmiş telefon kaydı hukuka uygun sayılır.

Özel hayatın ve haberleşmenin gizliliği Anayasa ile korunur ve hukuka aykırı elde edilen deliller hükme esas alınamaz (CMK m.206/2-a ve m.217/2). Bu nedenle bir kişiyi tahrik etmek veya konuşturmak için önceden planlayarak aldığı ses kaydı yasak kanıt sayılır; böyle bir kayda dayanan karar bozulabilir. Kaydı yapan kişinin karşı tarafı suça sürüklemeye çalıştığı anlaşılırsa kaydın değeri daha da düşer.

İstisnalar dardır. Kişi kendisine karşı işlenmekte olan hakaret veya tehdit sırasında, başka delil elde etme ve yetkili makama başvurma imkânı bulunmayan ani gelişen bir durumda karşı tarafla konuşmasını kaydedebilir. Kaydedildiği konuşma sırasında karşı tarafa bildirilen telefon görüşmeleri de hukuka uygun delil kabul edilir. Kaydın çözümünün yapılması ve orijinal dosyanın mahkemeye sunulması gerekir. Başkaları arasındaki konuşmayı dinleyip kaydetmek ise ayrıca suç oluşturabilir; bu konuda izinsiz ses kaydı ve mesaj ifşası yazımıza bakabilirsiniz.

Kamu Görevlisine Hakaret, Karşılıklı Hakaret ve Haksız Tahrik (TCK 129)

Kamu Görevlisine Hakaret Cezası Nedir, Şikâyet Gerekir mi?

Kısa cevap: Kamu görevlisine görevinden dolayı hakaretin cezası en az bir yıldır, kovuşturma şikâyete bağlı değildir ve önödeme kapsamı dışındadır; mağdurun şikâyetinden vazgeçmesi davayı düşürmez.

TCK m.125/3-a uyarınca hakaret suçu kamu görevlisine görevinden dolayı işlenirse cezanın alt sınırı bir yıldan az olamaz. Polis, öğretmen, doktor, hemşire, zabıta ve hâkim gibi görevliler bu kapsamdadır; hakaretin görev sırasında veya görev nedeniyle yapılması aranır. Aynı sözün kamu görevlisine özel bir husumet yüzünden söylenmesi hâlinde ise basit hakaret hükümleri uygulanır.

Hakaret suçu kural olarak şikâyete bağlıdır; kamu görevlisine karşı görevinden dolayı işlenen hakaret bunun istisnasıdır (TCK m.131/1). Mağdur şikâyetçi olmasa da savcılık soruşturma yürütür ve mağdur “şikâyetimden vazgeçtim” dese bile dava düşmez. Bu suç önödeme kapsamı dışında tutulduğundan fail ödeme yaparak davadan kurtulamaz. Failin muhatabın kamu görevlisi olduğunu bilmediği savunması da vazgeçme gibi tek başına sonucu değiştirmeyebilir; kastın bulunup bulunmadığı olayın koşullarına göre belirlenir.

Karşılıklı Hakaret Edenlerin İkisi de Cezalandırılır mı?

Kısa cevap: Karşılıklı hakarette hâkim taraflardan her ikisi veya biri hakkında cezayı üçte birine kadar indirebilir ya da ceza vermekten vazgeçebilir (TCK m.129/3); bu bir zorunluluk değil, takdir yetkisidir.

TCK m.129/3: “Hakaret suçunun karşılıklı olarak işlenmesi halinde, olayın mahiyetine göre, taraflardan her ikisi veya biri hakkında verilecek ceza üçte birine kadar indirilebileceği gibi, ceza vermekten de vazgeçilebilir.” (5237 sayılı Kanun’u görüntüle)

Karşılıklı hakaret, bir tartışmada iki tarafın birbirine sövmesidir. Hükmün uygulanması için hakaret suçunun karşılıklı gerçekleşmesi yeterlidir; ilk sözü kimin söylediğinin belirlenmesi şart değildir. Hâkim olayın mahiyetine göre cezayı hafifletir, ceza vermekten vazgeçer veya bu imkânı yalnız bir tarafa tanır. “O da bana söyledi” savunması bu nedenle hakaret suçu bakımından suçu ortadan kaldırmaz, ancak cezayı önemli ölçüde etkileyebilir.

Savunmayı güçlendiren unsurlar, karşı tarafın da sövdüğünü gösteren tanık beyanları, kamera ve mesaj kayıtlarıdır. Karşı taraf hakkında da şikâyet veya dava bulunması, karşılıklılığın kanıtlanmasını kolaylaştırır.

Haksız Tahrik ve Tokat Karşısında Söylenen Hakaret Cezasız Kalır mı?

Kısa cevap: Haksız bir fiile tepki olarak yapılan hakarette ceza üçte birine kadar indirilebilir veya ceza verilmeyebilir; tepki kasten yaralamaya karşıysa kişiye ceza verilmez.

TCK m.129/2: “Bu suçun, kasten yaralama suçuna tepki olarak işlenmesi halinde, kişiye ceza verilmez.” (5237 sayılı Kanun’u görüntüle)

Birinci fıkra haksız bir fiile verilen tepkiyi düzenler. Hakaret suçu bu tepkiyle işlenmişse hâkim cezayı üçte birine kadar indirebilir veya ceza vermekten vazgeçebilir; bu yetki isteğe bağlıdır ve tepkinin fiille orantılı olması gözetilir. Küçük bir kusura karşı ağır sövmeyle cevap vermek bu hükmün uygulanmasını engelleyebilir.

İkinci fıkra özel ve zorunludur: hakaret kasten yaralamaya tepki olarak yapılmışsa ceza verilmez. Bir polis memurunun sanığa tokat atması ve sanığın bunun üzerine memura sövmesi bu hükmün tipik örneğidir; bu durumda yalnız indirim yapmak yeterli olmaz, ceza verilmesine yer olmadığına karar verilmelidir. Hakaretin yaralamaya tepki niteliğinde ve olayla bağlantılı olması, yaralamanın gerçekten işlenmiş olması gerekir.

Cumhurbaşkanına Hakaret (TCK 299) Cezası ve Adalet Bakanı İzni

Kısa cevap: Cumhurbaşkanına hakaret bir yıldan dört yıla kadar hapistir, alenen işlenirse altıda bir artırılır ve kovuşturma Adalet Bakanının iznine bağlıdır; ağır eleştiri sınırındaki sözler suç oluşturmaz.

TCK m.299: “Cumhurbaşkanına hakaret eden kişi, bir yıldan dört yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Suçun alenen işlenmesi hâlinde, verilecek ceza altıda biri oranında artırılır. Bu suçtan dolayı kovuşturma yapılması, Adalet Bakanının iznine bağlıdır.” (5237 sayılı Kanun’u görüntüle)

Bu fiil genel hakaret hükmünden ayrı olarak TCK m.299’da düzenlenmiştir. Seçimlik adli para cezası yoktur; üst sınır dört yıl olduğundan dava zamanaşımı sekiz yıldır. Kovuşturma yapılabilmesi için Adalet Bakanının izni gerekir; izin olmadan dava yürütülemez. Bu suçta mağdurun şikâyeti aranmaz.

Sınır yine eleştiri ile hakaret ayrımıdır. Sert siyasi eleştiri veya bir dilekçede yolsuzluk iddiasının dile getirilmesi, mağdurun onur, şeref ve saygınlığını rencide edici boyuta ulaşmadıkça suç oluşturmaz; devleti yönetenler diğer kişilere göre daha ağır eleştiriye katlanmak zorundadır. Buna karşılık sövme, küfür ve aşağılayıcı sıfatlar bu korumadan yararlanmaz. Sosyal medya paylaşımları da aynı ölçütle, paylaşımın bağlamı ve içeriği bir bütün olarak değerlendirilerek incelenir.

Adalet Bakanı izni, beğeni ve retweet ayrımı ile emsal kararlar için Cumhurbaşkanına hakaret suçu (TCK 299) yazımızı inceleyebilirsiniz.

Şikâyet Süresi, Önödeme, Para Cezası ve Manevi Tazminat Süreci

Hakaret Şikâyeti İçin Süre Kaç Aydır, Dava Zamanaşımı Ne Kadardır?

Kısa cevap: Şikâyete bağlı hakarette şikâyet süresi fiilin ve failin öğrenildiği günden itibaren 6 aydır ve fiilin işlendiği tarihten itibaren hiçbir hâlde 2 yılı geçemez; hakaret davası zamanaşımı 8 yıldır.

Şikâyet süresi, mağdurun fiili ve faili öğrendiği günden başlar ve altı ay sürer (TCK m.73). Süreyi geçiren mağdur şikâyette bulunamaz, soruşturma ve kovuşturma yapılamaz. 2024’te yapılan değişiklikle şikâyete bağlı hakaret suçunda süre, ne zaman öğrenilirse öğrenilsin, fiilin gerçekleştiği tarihten itibaren iki yılı geçemez. Bu yüzden hakaret suçunun üzerinden iki yıldan fazla geçmişse mağdur olayı yeni öğrenmiş olsa bile şikâyet hakkı kalmaz.

Hakaret suçu seçimlik cezalı olduğundan dava zamanaşımı hapis cezasının üst sınırına göre belirlenir ve sekiz yıldır (TCK m.66). Şikâyet süresi geçmemiş olsa bile zamanaşımı dolarsa dava düşer. Kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret şikâyete bağlı olmadığından altı aylık ve iki yıllık şikâyet süreleri bu suçta uygulanmaz. Şikâyet Cumhuriyet başsavcılığına, kolluğa veya mahkemeye yazılı ya da sözlü yapılabilir.

Hakaret Suçunda Önödeme Nedir, Zorunlu Uzlaştırma Var mı?

Kısa cevap: Hakaret suçunda artık uzlaştırma yoluna gidilemez; kamu görevlisine görevinden dolayı olanlar hariç hakaret suçu önödeme kapsamındadır ve savcılığın tebliği üzerine on gün içinde ödeme yapılırsa kamu davası açılmaz.

Basit hakaret eskiden uzlaştırma kapsamında sayılırken 2024 ve 2025’te yapılan değişiklikler bu düzeni değiştirmiştir. Bugün CMK m.253 hakaret suçunda uzlaştırma yoluna gidilemeyeceğini belirtir; buna karşılık TCK m.75 hakareti (125/3-a hariç) önödeme kapsamına almıştır. Dolayısıyla uzlaştırmada uygulanan bağış gibi edimler hakaret dosyalarında artık gündeme gelmez.

Önödeme şöyle işler: Cumhuriyet savcılığı şüpheliye tebligat çıkarır; şüpheli soruşturma giderleriyle birlikte belirlenen tutarı on gün içinde öderse hakkında kamu davası açılmaz. Seçimlik cezalı suçlarda tutar, adli para cezasının alt sınırı esas alınarak hesaplanır. Şüpheli on gün içinde talep ederse tutar birer ay arayla üç eşit taksitte ödenebilir; taksit süresinde ödenmezse önödeme hükümsüz kalır ve soruşturma devam eder.

Önödemeye bağlı karardan sonra beş yıl içinde yeniden önödemeye tabi bir suç işlenirse teklif edilecek tutar yarı oranında artırılır; hakaret suçu gibi bu kapsamdaki suçlar beş yıl içinde tekrarlanırsa aynı suç için önödeme hiç uygulanmaz. Önödeme kişisel hakkın istenmesine engel olmaz; mağdur ayrıca manevi tazminat davası açabilir. Bu kararlar bunlara mahsus bir sisteme kaydedilir.

Dikkat: Önödeme kapsamındaki suçla uzlaştırma kapsamındaki bir suç aynı mağdura karşı birlikte işlenmişse, uzlaştırma kapsamındaki suç bakımından uzlaşma uygulanır (CMK m.253).

Hakaret Para Cezası Kime Ödenir, Ödenmezse Ne Olur?

Kısa cevap: Adli para cezası mağdura değil Devlet Hazinesine ödenir; savcılığın ödeme emrine rağmen ödenmezse ceza hapse çevrilir ve hükümlü kamuya yararlı işte çalıştırılır.

Hakaret suçu nedeniyle verilen adli para cezası Devlet Hazinesine ödenir (5275 sayılı Kanun m.106). Karar kesinleşince Cumhuriyet savcısı otuz gün içinde ödeme emri tebliğ eder. Hâkim ödemeye bir yıla kadar mehil verebilir veya cezayı en çok iki yıl içinde ödenmek üzere en az dört taksite bağlayabilir (TCK m.52). Hükümde taksit verilmemişse bir ay içinde cezanın üçte biri ödenerek kalanın birer ay arayla iki eşit taksitte ödenmesi istenebilir.

Ödeme emrine rağmen ödenmeyen kısım savcının kararıyla hapse çevrilir; iki saatlik çalışma bir gün sayılarak hükümlü kamuya yararlı bir işte çalıştırılır. Günlük çalışma en az iki, en çok sekiz saattir. Programa uymayanın kalan cezası açık ceza infaz kurumunda çektirilir. Adli para yerine çektirilen hapis üç yılı geçemez; kalan para 6183 sayılı Kanuna göre tahsil edilir. Hapis veya çalışma günlerinin dışındaki günlere karşılık gelen para ödenirse infaz sona erer.

Hakaret Davasında HAGB Mümkün mü, Zarar Giderme Şartı Aranır mı?

Kısa cevap: Cezası iki yıl veya daha az olan sabıkasız sanık için HAGB mümkündür; hakarette maddi zarar bulunmadığından zarar giderme şartı fiilen uygulanmaz ve mahkeme HAGB’yi kabul edip etmediğini sormalıdır.

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması (CMK m.231), mahkûmiyet hükmünün hukuki sonuç doğurmamasıdır. Ceza iki yıl veya daha az hapis ya da adli para cezasıysa, sanık daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmamışsa ve mahkeme yeniden suç işlemeyeceği kanaatine varırsa uygulanır; sanığın HAGB’yi kabul etmesi gerekir. Denetim süresi beş yıldır; bu sürede kasıtlı yeni suç işlenmez ve yükümlülüklere uyulursa dava düşer.

Hakaret suçu bakımından mağdurun maddi bir zararı doğmadığından objektif şartlar çoğu dosyada gerçekleşir. Mahkeme bu durumda HAGB’yi tartışmak ve sanığa kabul edip etmediğini sormak zorundadır; tartışma yapılmadan hüküm kurulması hukuka aykırıdır. Mahkûmiyetin sicile etkisi ve silinmesi için Adli Sicil ve Arşiv Kaydı Silme Rehberi ile güncel düzenlemeler için 12. Yargı Paketi, Af ve HAGB Değişiklikleri yazılarımıza bakabilirsiniz.

Hakaret Nedeniyle Manevi Tazminat Davası Nasıl Açılır, Ne Kadar Tazminat Alınır?

Kısa cevap: Kişilik hakkı saldırıya uğrayan kişi asliye hukuk mahkemesinde manevi tazminat davası açabilir; ceza mahkûmiyeti hukuk hâkimini bağlar, tutar olayın ağırlığına göre belirlenir ve dava zamanaşımına tabidir.

Manevi tazminat davası, kişilik haklarının zedelenmesine dayanılarak (TMK m.24, TBK m.49 ve m.58) ceza davasından bağımsız biçimde asliye hukuk mahkemesinde açılır; ceza davasının sonucunu beklemek şart değildir. Ceza mahkemesinin olayı ve failini belirleyen mahkûmiyet kararı, kesin nitelikte olsa bile hukuk hâkimini maddi olgular bakımından bağlar. Beraat kararı ise hukuk hâkimini bağlamaz.

Tazminat miktarı sabit değildir; saldırının ağırlığı, paylaşımın yayılma alanı, tarafların sosyal ve ekonomik durumu, olay tarihi ve failin pişmanlığı gözetilir. Mahkeme uygun görürse tazminata ek olarak saldırıyı kınayan kararın yayımına da hükmedebilir (TBK m.58). Zamanaşımı, zararın ve failin öğrenilmesinden itibaren iki yıl, her hâlde fiilden itibaren on yıldır; fiil aynı zamanda suçsa ve ceza kanunu daha uzun bir süre öngörüyorsa o süre uygulanır (TBK m.72). Örnek tutarlar için Emsal Kararlar bölümüne bakabilirsiniz.

Şikâyetten Vazgeçme (Helalleşme) Hakaret Davasını Düşürür mü?

Kısa cevap: Şikâyete bağlı hakarette mağdurun vazgeçmesi kamu davasını düşürür; hükmün kesinleşmesinden sonraki vazgeçme infaza engel olmaz ve kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret davası vazgeçmeyle düşmez.

Şikâyete bağlı suçlarda suçtan zarar gören kişinin vazgeçmesi davayı düşürür (TCK m.73/4). Vazgeçme hükmün kesinleşmesinden önce yapılmalıdır; kesinleşmeden sonraki vazgeçme cezanın infazına engel olmaz. Birlikte hakaret suçu işleyen sanıklardan biri hakkındaki vazgeçme diğerlerini de kapsar; ancak vazgeçmeyi kabul etmeyen sanık bundan etkilenmez.

Mağdur vazgeçerken şahsi haklarından da vazgeçtiğini ayrıca açıklamışsa artık hukuk mahkemesinde de dava açamaz (TCK m.73/7). Bu nedenle helalleşme protokolünde ve vazgeçme dilekçesinde manevi tazminat hakkının akıbeti açıkça yazılmalıdır.

Dikkat: Kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret şikâyete bağlı olmadığından mağdurun vazgeçmesi yargılamayı sona erdirmez.

Hakaret Soruşturmasında Yapılması Gerekenler

Aşağıdaki tablo, hakarete uğrayan kişi ve hakaretle suçlanan kişi için hakaret suçu dosyasında izlenecek adımları sırasıyla gösterir. Mağdursanız 1, 2, 3 ve 7. adımlar; şüpheli veya sanıksanız 4, 5, 6 ve 8. adımlar öncelik kazanır.

AdımNe yapılırSüre ve merci
1. Delilleri koruyunEkran görüntüsü tarih, saat ve profil adresiyle alınır; mesaj silinmez, telefon değiştirilmez. Tanıkların adı ve kamera kayıtları belirlenir; gerekirse noter veya bilirkişi aracılığıyla tespit yaptırılırOlayın hemen ardından
2. Süreyi ve suçun niteliğini belirleyinFiilin ve failin öğrenildiği tarih, kamu görevlisi olup olmadığı ve aleniyet kontrol edilir. Şikâyete bağlı hakarette 6 aylık süre ve 2 yıllık sınır gözetilirDerhal (TCK m.73, m.125)
3. Şikâyet veya suç duyurusu dilekçesi verinDilekçe eksiksiz hazırlanır (aşağıdaki tabloya bakın) ve hesap IP bilgilerinin tespiti istenirCumhuriyet başsavcılığı veya kolluk, 6 ay içinde
4. Haklarınızı kullanınŞüpheli olarak susma ve avukat yardımından yararlanma hakkı kullanılır. Sözlerin bağlamı ve delillerin hukuka uygunluğu ifadeden önce incelenirKolluk ve savcılık ifadesi
5. Önödeme tebligatını değerlendirinÖnödeme ödenirse dava açılmaz; ancak tekrar hâlinde tutar artar ve beş yıl içinde yeniden uygulanmaz. Taksit için on gün içinde talep gerekirTebliğden itibaren 10 gün, savcılık (TCK m.75)
6. Savunma sebeplerini ileri sürünAğır eleştiri, kaba söz, ihtilat eksikliği, hesabın sanığa ait olmaması, hukuka aykırı delil, haksız tahrik ve karşılıklı hakaret dilekçeyle açıkça belirtilirİfade, iddianame ve duruşma
7. Helalleşme ve tazminat seçeneğini değerlendirinŞikâyetten vazgeçilecekse şahsi haklar ayrıca yazılır; vazgeçilmeyecekse manevi tazminat davası hazırlanırHükmün kesinleşmesinden önce (TCK m.73, TBK m.72)
8. HAGB talep edin ve kanun yoluna başvurunSabıkasız sanık için HAGB istenir; mahkûmiyet, tazminat veya HAGB kararına karşı istinaf ve temyiz yoluna gidilirGerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta (CMK m.273, m.291)

Hakaret şikâyet dilekçesi veya sosyal medya hakaret suç duyurusu dilekçesi için kanunda zorunlu bir kalıp yoktur. Savcılığın olayı ve delilleri eksiksiz görebilmesi için aşağıdaki bölümlerin yer alması önerilir.

Dilekçe bölümüİçeriği
Muhatap ve taraflarCumhuriyet başsavcılığına hitap edilir; şikâyetçinin ve şüphelinin adı, T.C. kimlik numarası, adresi yazılır. Şüpheli bilinmiyorsa hesap adresi ve kullanıcı adı belirtilir
Olayın anlatımıHakaret suçunun tarihi, saati, yeri, söylenen sözler aynen yazılır; sözleri kimlerin duyduğu veya gördüğü, fiilin ve failin ne zaman öğrenildiği açıklanır
DelillerEkran görüntüleri, bağlantı adresi (URL), mesaj dökümü, tanık isimleri ve kamera kaydı sayılır; arama kayıtları ve IP bilgilerinin istenmesi talep edilir
Hukuki nitelendirmeTCK m.125 ile varsa 125/2, 125/3 ve 125/4 fıkraları belirtilir; kamu görevlisi mağdurlarda sözün görevinden dolayı söylendiği yazılır
TalepSoruşturma yapılması, şüphelinin ifadesinin alınması, kimlik tespiti ve kamu davası açılması istenir; şikâyetçi olunduğu açıkça yazılır
Ekler ve imzaDelil çıktıları, vekâletname varsa avukat bilgileri eklenir; dilekçe tarih atılarak imzalanır

Emsal Kararlar

Aşağıdaki kartlarda hakaret suçu, ağır eleştiri, kaba söz, beddua, gıyapta hakaret, sosyal medya delilleri, beğeni ve retweet, ses kaydı, kamu görevlisine hakaret, haksız tahrik, Cumhurbaşkanına hakaret, HAGB ve manevi tazminat konularında Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 4. Ceza Dairesi ve 4. Hukuk Dairesi kararlarının künyeleri, olayın özeti ve sonucu yer almaktadır. Karar adlarına tıklayarak ilgili karta gidebilirsiniz.

KararKonuSonuç
CGK, E. 2014/328, K. 2014/386Hâkime “Allah belanı versin” denmesi ve bedduaBozuldu (oy çokluğu)
CGK, E. 2019/211, K. 2022/105“İnsan olmaya davet ediyorum” sözü ve ağır eleştiriBozuldu
CGK, E. 2014/756, K. 2015/124Nöbetçi polise “sana ne lan, sen kimsin” denmesiDaire bozması kaldırıldı (oy çokluğu)
4. CD, E. 2021/21665, K. 2024/2695Hekime “Terbiyesiz” denmesiBeraat onandı
4. CD, E. 2020/32519, K. 2023/12625“Terbiyesiz, adam değilsin” sözü ve üç kişi şartıBozuldu
4. CD, E. 2021/16912, K. 2023/24827Üç tanıktan ikisinin sözleri doğrulamasıBozuldu
4. CD, E. 2021/17747, K. 2023/25198İsim verilmeden “bütün doktorlar” denmesi (TCK m.126)Beraat bozuldu
4. CD, E. 2021/18569, K. 2023/26278Ekran görüntülerinin sonradan üretilebilmesiBeraat onandı
4. CD, E. 2023/16039, K. 2026/1367Twitter hesabı, IP ve platform araştırmasıBozuldu
4. CD, E. 2020/34793, K. 2023/14951Hesabın sanığa ait olduğunun kanıtlanamamasıBozuldu
4. CD, E. 2026/2478, K. 2026/5276Paylaşımı yalnızca beğenmekİtiraz reddedildi, dosya CGK’ya gönderildi
4. CD, E. 2021/20425, K. 2024/600Hakaret videosunu retweet etmekBeraat bozuldu
4. CD, E. 2022/4544, K. 2024/17940Kaydedildiği bildirilen telefon görüşmesiMahkûmiyet onandı
4. CD, E. 2017/21973, K. 2019/3037Planlı alınan ses kaydı ve yasak kanıtBozuldu
4. CD, E. 2025/3139, K. 2025/10775Kamu görevlisine hakaret ve şikâyetten vazgeçmeOnandı
4. CD, E. 2022/10315, K. 2025/1094Karşılıklı hakaret (TCK m.129/3) ve HAGB gerekçesiHakaret hükmü bozuldu
4. CD, E. 2023/3537, K. 2025/10979Polisin tokadı ve TCK m.129/2Bozuldu, düzeltilerek onandı
CGK, E. 2018/63, K. 2022/543Cumhurbaşkanına hakaret ve ağır eleştiriİtiraz reddedildi (oy çokluğu)
4. CD, E. 2025/9784, K. 2025/21073Hakaret suçunda HAGB tartışılmamasıKanun yararına bozuldu
4. HD, E. 2023/11396, K. 2026/1529Sosyal medya paylaşımı ve manevi tazminatın azlığıBozuldu (oy çokluğu)
4. HD, E. 2017/1346, K. 2019/4162Kesin ceza mahkûmiyetinin hukuk hâkimini bağlamasıBozuldu (oy çokluğu)
4. HD, E. 2021/22673, K. 2024/2032Sosyal medyada hakaret ve tazminat tutarıOnandı

Ağır Eleştiri, Kaba Söz, Beddua, Gıyap ve İma Kararları

Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E. 2014/328, K. 2014/386, T. 16.09.2014 (BOZMA, oy çokluğu)

Sulh hâkimine yönelik “Allah belanı versin” sözü nedeniyle kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret suçu davası görülmüştür. Genel Kurul, sözün beddua niteliğinde olduğunu ve onur, şeref ve saygınlığı rencide edecek bir fiil isnadı veya sövme içermediğini belirterek yerel mahkemenin direnme hükmünü bozmuştur. Karar oy çokluğuyla verilmiş, yedi üye karşı oy kullanmıştır.

Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E. 2019/211, K. 2022/105, T. 22.02.2022 (BOZMA, oy birliği)

Belediye başkanı ve emniyet müdürü hakkında “insan olmaya davet ediyorum” diyen sanık, kamu görevlisine görevinden dolayı ve alenen hakaret suçundan 1 yıl 2 ay hapisle cezalandırılmıştır. Genel Kurul, sözün kaba ve nezaket dışı olmakla birlikte somut bir fiil isnadı veya sövme içermediğini, ağır eleştiri niteliğinde kaldığını belirterek hükmü oy birliğiyle bozmuştur.

Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E. 2014/756, K. 2015/124, T. 21.04.2015 (İTİRAZ KABULÜ, oy çokluğu)

Karakol önünde nöbetçi polisin araç park uyarısı üzerine aracını patinaj yaptırarak uzaklaştıran sanık, geri dönüp “nereye gidiyorsun” diye soran polise “sana ne lan, sen kimsin, ben istediğim yere gider” demiştir. Özel Daire sözü kaba ve rahatsız edici bulup hükmü bozmuş, Genel Kurul ise davranışları bir bütün olarak değerlendirip sövme suretiyle hakaretin oluştuğunu kabul ederek bozmayı kaldırmıştır. Karar gerekçesinde yazı, resim, müstehcen el hareketi ve yüze tükürmenin sövme örnekleri olduğu da belirtilmiştir. Karara karşı oy kullanan üyeler bulunmaktadır.

Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2021/21665, K. 2024/2695, T. 04.03.2024 (ONAMA)

Devlet hastanesinde ultrason için gelen hasta, muayene etmek isteyen hekime bağırmış ve sanığın “Terbiyesiz” dediği kabul edilmiştir; ayrıca iddia edilen diğer sözler tanık çelişkileri nedeniyle sabit görülmemiştir. Daire, “Terbiyesiz” sözünün onur, şeref ve saygınlığı rencide edici olmadığını, rahatsız edici, kaba ve nezaket dışı bir hitap olduğunu, dolayısıyla hakaret suçu unsurlarının oluşmadığını belirterek beraat kararını onamıştır.

Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2020/32519, K. 2023/12625, T. 22.02.2023 (BOZMA)

Acil serviste annesi için gelen hasta yakını reçeteyi yırtıp nöbetçi hekime “şerefsiz”, “adam değilsin” gibi sözler söylemiş ve tehdit içeren ifadeler kullanmıştır. Hakaret suçu mahkûmiyetinde Daire, katılanın yalnızca “Terbiyesiz” sözünü duyduğunu, şerefsiz sözünün ise iki kişi tarafından duyulduğunu, gıyapta hakaret için en az üç kişiyle ihtilat arandığını ve “Terbiyesiz, adam değilsin” sözlerinin nezaket dışı kaba söz olduğunu belirterek hükmü bozmuştur. Tehdit hükmü kesin olduğundan temyiz reddedilmiştir.

Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2021/16912, K. 2023/24827, T. 28.11.2023 (BOZMA)

Acil servis çalışanıyla tartışan hasta, çalışan kabinden ayrıldıktan sonra “gerizekalı, aptal, salak” diyerek hakaret etmekle suçlanmış ve kamu görevlisine hakaret suçundan 3 ay 10 gün hapis cezası almıştır. Daire, üç tanıktan yalnızca ikisinin sözleri doğruladığını, üçüncüsünün duymadığını belirtmiş ve ihtilat unsuru kanıtlarıyla tartışılmadığı için hükmü bozmuştur.

Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2021/17747, K. 2023/25198, T. 05.12.2023 (BOZMA)

Diş hekimiyle tartışan sanık güvenlik görevlilerince çıkarılırken “bütün doktorlar” diye küfürlü bağırmış, sözleri üç tanık duymuştur; mahkeme sözün mağdura yönelik olmadığı gerekçesiyle beraat vermiştir. Daire, hakaret suçu bakımından TCK m.126 uyarınca mağdurun adı anılmasa da sözün mağdura yönelik olduğunun anlaşıldığını belirterek beraat yerine mahkûmiyet gerektiğini kabul etmiş ve hükmü bozmuştur.

Sosyal Medya, Hesap Tespiti, Beğeni ve Ses Kaydı Kararları

Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2021/18569, K. 2023/26278, T. 25.12.2023 (ONAMA)

Sosyal paylaşım sitesinde bir gazeteciyi ticari ilişkiler ve “paralel yapı” iddialarıyla hedef alan paylaşımlar nedeniyle açılan hakaret suçu davasında tek delil ekran görüntüleridir. Bilirkişi raporu ekran görüntülerinin sonradan üretilebileceğini belirtmiştir. Daire, her türlü şüpheden uzak kesin ve inandırıcı delil elde edilemediğini belirterek beraat kararını onamıştır.

Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2023/16039, K. 2026/1367, T. 14.01.2026 (BOZMA)

Sanık, Twitter hesabını daha önce kapattığını ve hesabın sahte olduğunu savunmuştur. Bölge Adliye Mahkemesi, paylaşımlardaki cezaevi bilgilerine dayanarak hesabı sanığa atfetmiş; Daire ise bu bilgilerin dosyadaki kayıtlarla uyuşmadığını, IP ve port bilgileri için Türkiye temsilciliğine ve telekomünikasyon firmalarına yazı yazılmadığını belirterek hükmü eksik inceleme nedeniyle bozmuştur.

Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2020/34793, K. 2023/14951, T. 23.02.2023 (BOZMA)

Sanık, hakaret içeren paylaşımın yapıldığı sosyal paylaşım sitesinde hesabı bulunmadığını söylemiştir. Mahkeme taraflar arasındaki karşılıklı davaları gerekçe göstererek TCK m.129/3 uyarınca ceza verilmesine yer olmadığına karar vermiştir. Daire, hesabın sanığa ait olduğuna dair kesin delil bulunmadığını ve şüpheden sanığın yararlanacağını belirterek hükmü bozmuştur.

Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2026/2478, K. 2026/5276, T. 23.03.2026 (İTİRAZIN REDDİ, dosya Ceza Genel Kurulu’na gönderildi)

Facebook’ta Cumhurbaşkanı hakkında yapılan bir paylaşımı beğenen sanığın mahkûmiyeti Daire tarafından bozulmuştur. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itirazını inceleyen Daire, paylaşımı beğenmekten ibaret eylemin, paylaşım internet ortamında yeniden paylaşılmadıkça veya başkalarına aktarılmadıkça hakaret suçunun unsurlarını oluşturmadığı gerekçesiyle itirazı reddetmiş ve dosyayı Ceza Genel Kurulu’na göndermiştir.

Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2021/20425, K. 2024/600, T. 17.01.2024 (BOZMA)

Sanığın, başkaları tarafından paylaşılan ve katılanı rüşvetçi olarak niteleyen hakaret içerikli videoyu kendi hesabından retweetlediği ikrarıyla sabit olmuştur. Mahkeme delil yetersizliğinden beraat vermiş; Daire, retweet ile hakaret suçunun unsurlarının oluştuğunu belirterek beraat yerine mahkûmiyet kurulması gerektiğine karar vermiş ve hükmü bozmuştur.

Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2022/4544, K. 2024/17940, T. 26.12.2024 (ONAMA)

Telefon görüşmesi sırasında katılan, görüşmenin kayda alındığını sanığa bildirmiş ve sanık hakaret ve tehdit içeren sözler söylemiştir. Sanık, kaydın hukuka aykırı delil olduğunu ileri sürmüştür. Daire, kaydın katılan tarafından sanığa bildirilmesi nedeniyle görüşme kayıtlarının hukuka uygun delil olduğunu belirterek hakaret suçu mahkûmiyetini onamıştır; tehdit hükmü kesin olduğundan temyiz reddedilmiştir.

Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2017/21973, K. 2019/3037, T. 26.02.2019 (BOZMA)

Katılan, sanığı konuşturmak için ona karşı kendisinin de tehdit ve hakaret içerikli sözler söylediğini ifade ettiği telefon konuşmalarını kaydetmiştir. Daire, kişinin özel konuşmalarının gizlice kaydedilmesinin hukuka aykırı olduğunu, kendisine karşı işlenen suçla ilgili ani gelişen durum istisnasının planlı kayıtlarda uygulanamayacağını belirterek kaydın yasak kanıt olduğunu ve hükmün buna dayandırılamayacağını kabul etmiş, kararı bozmuştur.

Kamu Görevlisi, Haksız Tahrik, Cumhurbaşkanına Hakaret, HAGB ve Tazminat Kararları

Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2025/3139, K. 2025/10775, T. 04.06.2025 (ONAMA)

Sanık, mağdurların şikâyetinden vazgeçtiğini ve olay sırasında kamu görevlisi olduklarını bilmediğini ileri sürmüştür. Daire, kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret suçunun şikâyete tabi suçlardan olmadığını belirterek mahkûmiyet hükmünü onamıştır.

Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2022/10315, K. 2025/1094, T. 20.01.2025 (BOZMA)

Görev yerlerinde bulunmayan memurlarla tartışan sanık hakkında tehdit ve hakaret davası görülmüştür. Tehdit bakımından zamanaşımı nedeniyle düşme kararı verilmiştir. Hakaret bakımından Daire, TCK m.129/3’ün uygulanması için hakaretin karşılıklı gerçekleşmesinin yeterli olduğunu, ilk haksız hareketin sanıktan kaynaklandığının gerekçe yapılamayacağını ve HAGB bakımından yeniden suç işleyip işlemeyeceği değerlendirilmeden karar verilemeyeceğini belirterek hükmü bozmuştur.

Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2023/3537, K. 2025/10979, T. 16.06.2025 (BOZMA, düzeltilerek ONAMA)

Bir polis memurunun sanığa tokat attığı olayda sanık, polise alenen hakaret etmiş; mahkeme TCK m.129/1 uyarınca indirim yapmıştır. Daire, haksız eylemin kasten yaralama olduğu kabul edildiğinden TCK m.129/2 uyarınca ceza verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiğini belirtmiş; hükmü bozmuş ve ceza kısmını çıkarıp “ceza verilmesine yer olmadığına” ibaresini ekleyerek düzelterek onamıştır.

Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E. 2018/63, K. 2022/543, T. 13.09.2022 (İTİRAZ REDDİ, oy çokluğu)

Sanık, bakanlığa verdiği dilekçede Cumhurbaşkanının oğluyla birlikte Hazine’den yolsuzluk yaptığı yönünde sözler söylemiş ve Adalet Bakanlığı kovuşturma izni vermiştir. Mahkeme beraat vermiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı itiraz etmiştir. Genel Kurul, sözlerin ağır eleştiri niteliğinde olduğunu ve onur, şeref ve saygınlığı rencide edici boyuta ulaşmadığını belirterek Cumhurbaşkanına hakaret suçunun unsurlarının oluşmadığına karar vermiştir; bir üye karşı oy kullanmıştır.

Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2025/9784, K. 2025/21073, T. 23.12.2025 (KANUN YARARINA BOZMA)

Hakaretten 1.740 TL adli para cezasına mahkûm edilen, adli sicil kaydı bulunmayan sanığa HAGB’nin kabul edip etmediği sorulmamıştır. Daire, hakaret suçunda maddi zarar bulunmadığından HAGB’nin objektif şartlarının oluştuğunu, mahkemenin önce sanığa HAGB’yi kabul edip etmediğini sorması ve subjektif şartı değerlendirmesi gerektiğini belirterek kanun yararına bozma talebinin bu kısmını kabul etmiştir. Delil takdirine ilişkin talep ise reddedilmiştir.

Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, E. 2023/11396, K. 2026/1529, T. 12.02.2026 (BOZMA, oy çokluğu)

Bir ilçe başkanı olan davalı, internet haberine yaptığı yorumla davacının kişilik haklarına saldırmış ve ceza mahkemesinde hakaret suçundan cezalandırılmıştır. İlk derece ve Bölge Adliye Mahkemesi 1.500 TL manevi tazminata hükmetmiştir. Daire, paylaşımın eleştiri sınırlarını aştığını kabul etmiş, olay tarihi, tarafların konumu ve saldırının ağırlığı dikkate alındığında tazminatın az olduğunu belirterek davacı lehine bozmuştur.

Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, E. 2017/1346, K. 2019/4162, T. 25.09.2019 (BOZMA, oy çokluğu)

Davalı hakaret suçundan kesin nitelikte adli para cezasına mahkûm edilmiş, hukuk mahkemesi ise ceza kararı bağlayıcı olmadığı gerekçesiyle manevi tazminat davasını reddetmiştir. Daire, ceza mahkemesinin haksız fiilin davalı tarafından işlendiğine ilişkin maddi olgu tespitinin, karar kesin olsa da hukuk hâkimini bağladığını (TBK m.74) belirterek ret kararını bozmuştur. Karşı oy yazısı bulunmaktadır.

Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, E. 2021/22673, K. 2024/2032, T. 26.02.2024 (ONAMA)

Eski çalışan olan davalı, sosyal medya hesaplarından davacıya hakaret içerikli paylaşımlar yapmış ve ceza dosyasında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiştir. İlk derece mahkemesi 5.000 TL manevi tazminat vermiş, Bölge Adliye Mahkemesi tutarı 7.500 TL’ye yükseltmiştir. Daire, tarafların temyiz itirazlarını yerinde görmeyerek kararı oy birliğiyle onamıştır.

Sık Sorulan Sorular

Hakaret suçu cezası kaç yıl, para cezası kaç TL?
Hakaret suçu TCK m.125/1’e göre üç aydan iki yıla kadar hapis veya adli para cezası gerektirir. Adli para cezası 5 ile 730 gün arasında, günlüğü 100 ile 500 TL arasında belirlendiğinden teorik tutar 500 TL ile 365.000 TL arasındadır. Alenen işlenirse ceza altıda bir artırılır; kamu görevlisine görevinden dolayı işlenirse alt sınır bir yıldır.
Hakaret suçunda önödeme ne kadar, ödenmezse ne olur?
Kamu görevlisine görevinden dolayı olanlar hariç hakaret suçu önödeme kapsamındadır. Savcılığın tebliği üzerine soruşturma giderleriyle birlikte, adli para cezasının alt sınırı esas alınarak belirlenen tutar on gün içinde ödenirse dava açılmaz. Talep edilirse üç eşit taksit yapılır; ödenmezse soruşturma devam eder ve dava açılabilir.
Hakaret suçunda para cezası kime ödenir, ödenmezse ne olur?
Adli para cezası mağdura değil Devlet Hazinesine ödenir. Karar kesinleşince savcılık ödeme emri tebliğ eder; ödenmezse ceza hapse çevrilir ve iki saat çalışma bir gün sayılarak kamuya yararlı işte çalıştırılma uygulanır. Taksit ve mehil imkânları vardır.
Mesajla, WhatsApp’tan veya telefonda hakaret nasıl kanıtlanır?
Mesajlar ekran görüntüsü, hesap bilgisi ve telefon incelemesiyle; telefon görüşmeleri tanık, arama kayıtları, hukuka uygun ses kaydı ve ikrarla kanıtlanır. Ekran görüntüsünün sonradan üretildiği iddia edilirse bilirkişi incelemesi yapılabilir. Hakaret suçu dosyasında delilin hukuka uygun elde edilmiş olması esastır.
Sosyal medyada hakaret suç duyurusu nasıl yapılır, şikâyet süresi kaç aydır?
Cumhuriyet başsavcılığına dilekçe verilir; dilekçede taraf bilgileri, paylaşımın adresi, ekran görüntüsü, tarih ve deliller yer alır. Şikâyet süresi fiilin ve failin öğrenildiği günden itibaren altı aydır ve şikâyete bağlı hakarette fiilden itibaren iki yılı geçemez. Dava zamanaşımı sekiz yıldır.
Hakaret davası nasıl açılır ve ne kadar sürer?
Kamu davası şikâyet veya suç duyurusu üzerine savcılığın iddianame düzenlemesiyle açılır. Süre dosyaya göre değişir: önödeme veya kovuşturmaya yer olmadığı kararıyla soruşturma aşamasında sona erebilir; kovuşturmada tanık, bilirkişi ve IP araştırması süreyi uzatır, ardından istinaf ve temyiz gelebilir.
Hakaret davasında ne kadar manevi tazminat alınır?
Sabit bir tutar yoktur. Saldırının ağırlığı, paylaşımın yayılma alanı, tarafların sosyal ve ekonomik durumu ve olay tarihi gözetilerek asliye hukuk mahkemesi tutarı belirler. Ceza mahkûmiyeti hukuk hâkimini maddi olgular bakımından bağlar; dava, zararın ve failin öğrenilmesinden itibaren iki yıl içinde açılmalıdır.
Hakaret suçunda şikâyetten vazgeçilirse dava düşer mi?
Şikâyete bağlı hakarette hükmün kesinleşmesinden önce yapılan vazgeçme davayı düşürür. Mağdur şahsi haklarından da vazgeçtiğini açıklarsa tazminat davası da açamaz. Kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret suçu şikâyete bağlı olmadığından vazgeçme davayı düşürmez.
Karşılıklı hakaret ve haksız tahrikte ceza verilir mi?
Karşılıklı hakarette hâkim cezayı üçte birine kadar indirebilir veya ceza vermekten vazgeçebilir (TCK m.129/3). Haksız fiile tepki olarak yapılan hakaret suçu için de aynı yetki vardır; kasten yaralamaya tepki olarak işlenirse kişiye ceza verilmez (m.129/2).
Kamu görevlisine hakaret edersem ne olur?
Kamu görevlisine görevinden dolayı hakaretin cezası en az bir yıldır, kovuşturma şikâyete bağlı değildir ve önödeme uygulanmaz. Mağdur şikâyetinden vazgeçse bile dava sürer. Sözün ağır eleştiri sınırında kalması, gıyap, haksız tahrik veya HAGB gibi savunma ve hafifletme sebepleri ayrıca değerlendirilir.
Hangi kelimeler hakaret sayılır, hangileri sayılmaz?
Yargıtay uygulamasında “şerefsiz”, küfür ve “dolandırıcı”, “hırsız” gibi somut suç isnadı içeren sözler hakaret sayılmaktadır. “Terbiyesiz”, “yalancı”, “karaktersiz”, “ukala”, “lan”, “adi bir insanmışsın” gibi kaba ve nezaket dışı hitaplar ile “Allah belanı versin” gibi beddualar ise çoğunlukla hakaret sayılmaz. Sonuç her zaman sözün bağlamına göre belirlenir; “eşek gibi” ve siyasetçiye yönelik “hırsız, katil” sloganı gibi sözler Yargıtay Ceza Genel Kurulunun önünde tartışmalıdır.
Av. Turgut EKREM – AEK Hukuk ve Danışmanlık

Hakkınızda hakaret suçu nedeniyle şikâyet mi yapıldı, sosyal medya paylaşımınız ya da mesajınız nedeniyle ifadeye mi çağrıldınız? Sözlerin hakaret mi ağır eleştiri mi sayılacağının, delillerin hukuka uygunluğunun, önödeme, HAGB ve manevi tazminat seçeneklerinin birlikte değerlendirilmesi için Ümraniye ve İstanbul ceza avukatı olarak bizimle iletişime geçebilirsiniz.

📞 Hemen Arayın: 0553 433 26 43💬 WhatsApp’tan Yazın

Yasal Uyarı: Bu makale, hakaret suçu, sosyal medya paylaşımları, haksız tahrik, önödeme, HAGB ve manevi tazminat konularını genel bilgilendirme amacıyla açıklar; somut olayın özelliklerine, delillere ve karar tarihlerine göre hukuki sonuçlar değişebilir. Mevzuat, uygulama ve içtihatlar zaman içinde değişebileceğinden güncel ve kişiye özel hukuki danışmanlık için bir avukata başvurulması tavsiye edilir. Bu içerik avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz ve bağlayıcı hukuki görüş niteliği taşımaz. — Av. Turgut Ekrem — turgutekrem.av.tr

Paylaş: 𝕏

Bu konuda hukuki destek mi gerekiyor?

Davanızın özelliklerini değerlendirmek için randevu talebinizi gönderin.

Randevu Al