İçeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesi, içeriği yayımlayan internet sitesine ve varsa yer sağlayıcıya noter aracılığıyla gönderilen, gerçeğe aykırı veya kişilik haklarını ihlal eden içeriğin belirli bir süre içinde kaldırılmasını isteyen ve aksi halde dava ve tazminat yoluna gidileceğini bildiren yazıdır. 5651 sayılı Kanun’un 9. maddesi iptal edildiğinden ihtarname artık bu maddeye değil, Medeni Kanun, Ticaret Kanunu ve Borçlar Kanunu’na dayandırılmalıdır. Bu yazıda şirket ve gerçek kişi için örnek metinler, gönderim usulü, süre, içerik kaldırılmazsa izlenecek yollar ve sık yapılan hatalar anlatılmaktadır.

İçeriğin Yayından Kaldırılması İhtarnamesi ve 5651 m.9’un İptali
5651 m.9 iptal edildi mi, içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesi hâlâ işe yarar mı?
Kısa cevap: Evet, m.9 Anayasa’ya aykırı bulunarak iptal edilmiş ve 10.10.2024’te yürürlükten kalkmıştır. İçeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesi bu nedenle kanuni bir “uyarı yöntemi” olarak değil, Medeni Kanun, Ticaret Kanunu ve Borçlar Kanunu’na dayanan bir ihtar olarak gönderilir; dava öncesi kusuru belgelemek için yine işe yarar.
Eski m.9, kişilik hakkı ihlal edildiğini iddia edenlerin önce içerik sağlayıcıya, ulaşamazlarsa yer sağlayıcıya başvurarak içeriğin kaldırılmasını istemesini (“uyarı yöntemi”) ve doğrudan sulh ceza hâkiminden içeriğin çıkarılmasını ya da erişimin engellenmesini talep etmesini düzenliyordu. Madde iptal edilmiş, iptal 10.10.2024’te yürürlüğe girmiştir. Bu yazının hazırlandığı Kasım 2026 itibarıyla konsolide metinde yerine geçen yeni bir madde 9 bulunmamaktadır.
Bunun pratik sonucu şudur: içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesi artık kanundan doğan bir ön şart değildir ve eski örneklerdeki “24 saat içinde cevap verilmesi” gibi m.9’a dayanan ifadeler güncelliğini yitirmiştir. Buna karşılık içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesi, muhatabı haberdar ederek içeriği yayında tutmanın sorumluluğunu başlatır; içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesinden sonra yayında kalan süre, tazminat ve tedbir değerlendirmesinde önem taşır.
Dikkat: İnternette dolaşan eski içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesi örneklerinde “5651 sayılı Kanun’un 9. maddesi uyarınca” ibaresi sıkça geçer. Bu madde iptal edildiği için içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesine dayanak olarak yazılmamalıdır; dayanak olarak Medeni Kanun, Ticaret Kanunu ve Borçlar Kanunu gösterilmelidir.
5651 sayılı Kanun’un 5. maddesinin ikinci fıkrası yer sağlayıcıyı, hukuka aykırı içeriği “8 inci ve 9 uncu maddelerine göre haberdar edilmesi” halinde yayından çıkarmakla yükümlü kılar. Madde 9 iptal edildiğinden bu yollamanın bir bölümü boşta kalmıştır; bu nedenle yer sağlayıcıya yönelik içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesinde sorumluluk, genel haksız fiil hükümlerine dayandırılmalıdır.
İhtarnamenin hukuki dayanağı hangi kanunlardır?
Kısa cevap: Şirket için TTK m.54-56 (haksız rekabet), TMK m.24-25 (kişilik hakkı) ve TBK m.49 ile m.58 (tazminat) birlikte gösterilir. Gerçek kişi için TMK m.24-25, TBK m.49 ile m.58 ve suç unsuru varsa TCK m.125 ile m.267 eklenir.
Aşağıdaki tablo, içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesinde hangi kanunun hangi talep için gösterileceğini özetler. Birden fazla dayanak birlikte yazılabilir; böylece sonradan açılacak davada hem ticaret mahkemesi hem asliye hukuk mahkemesi yolu açık kalır.
| Kanun | İhtarnamede ne için gösterilir |
|---|---|
| 6102 sayılı TTK m.55/1-a ve m.56 | Başkasını yanlış, yanıltıcı veya gereksiz yere incitici açıklamalarla kötülemek; tespit, men, düzeltme ve tazminat |
| 4721 sayılı TMK m.24-25 | Ticari itibar dahil kişilik haklarına saldırının önlenmesi, durdurulması ve hukuka aykırılığın tespiti |
| 6098 sayılı TBK m.49 ve m.58 | Maddi zarar ve manevi tazminat |
| 6102 sayılı TTK m.62 | Haksız rekabet fiilinin kasten işlenmesi halinde şikâyet üzerine iki yıla kadar hapis veya adli para cezası |
| 5237 sayılı TCK m.267 | İşlemediğini bildiği fiili isnat ederek iftira |
| 5237 sayılı TCK m.125 | Gerçek kişiye hakaret |
| 5651 sayılı Kanun m.9/A | Özel hayatın gizliliğinin ihlali halinde Başkanlığa başvuru |
6102 sayılı Kanun m.55/1-a-1: “Başkalarını veya onların mallarını, iş ürünlerini, fiyatlarını, faaliyetlerini veya ticari işlerini yanlış, yanıltıcı veya gereksiz yere incitici açıklamalarla kötülemek” (6102 sayılı Kanun’u görüntüle)
Uygulamada tüzel kişilerin ticari itibarı için de manevi tazminata hükmedilebildiği görülmektedir; bu nedenle şirket adına yazılan içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesinde maddi zarar yanında manevi tazminat talebi de saklı tutulmalıdır.
Şirket Adına İçeriğin Yayından Kaldırılması İhtarnamesi Örneği
Şirket için içerik kaldırma ihtarnamesi nasıl yazılır?
Kısa cevap: Şirket adına yazılan içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesinde muhatap, URL, gerçeğe aykırı iddia, kanuni dayanak, kaldırma süresi ve aksi halde açılacak davalar ayrı başlıklarla yazılmalı; ekran görüntüsü ve ispat belgeleri içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesine eklenmelidir.
Aşağıdaki örnek, şirket adına gönderilecek içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesi için hazırlanmıştır. Noktalı alanlar olayınıza göre doldurulmalıdır; metin eski m.9 ifadelerinden arındırılmış ve güncel kanuni dayanaklarla yeniden yazılmıştır.
İHTARNAME
İHTAR EDEN (KEŞİDECİ): …………………………………………… (Unvan), Vergi No: …………………………, Adres: ……………………………………………………………………
VEKİLİ: Av. …………………………………… (Ad, Soyad), Büro Adresi: ……………………………………………………………………
MUHATAP: …………………………………………… (İçerik sağlayıcı / yer sağlayıcı unvanı veya adı), Yetkilisi: ……………………………, Adres: ……………………………………………………………………
KONU: İçerik/yer sağlayıcısı olduğunuz ………………………… internet sitesinde müvekkil şirket hakkında yayımlanan, gerçeğe aykırı, ticari itibarı zedeleyici ve haksız rekabet teşkil eden içeriğin yayından kaldırılması istemidir.
AÇIKLAMALAR
Sayın Muhatap,
1. İçerik/yer sağlayıcısı olduğunuz ………………………… internet sitesinde, ………………………… URL adresinde ve ……/……/…………… tarihinde “…………………………” başlıklı bir içerik yayımlanmıştır. İçeriğin ekran görüntüsü, URL ve tarih-saat bilgisi ekte sunulmuştur (Ek-1).
2. Söz konusu içerikte müvekkil şirket aleyhine gerçeğe aykırı iddia ve isnatlara yer verilmiştir. Müvekkil şirket bağımsız denetime tabidir ve finansal durumunu kanunların izin verdiği ölçüde kamuoyuyla paylaşmaktadır. İçerikte bağımsız denetim raporundaki rakamlar değiştirilerek gerçeğe aykırı bilgiler açıklanmış ve müvekkilin ticari itibarı zedelenmiştir. Bağımsız denetim raporu ekte sunulmuştur (Ek-2).
3. Bu içerik, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m.54 ve m.55/1-a-1 kapsamında haksız rekabet, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.24-25 kapsamında kişilik haklarına (ticari itibara) saldırı ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.49 kapsamında haksız fiil oluşturmaktadır.
4. İçerik sağlayıcı yayımladığı içerikten sorumludur. Yer sağlayıcı bakımından ise işbu ihtarname ile hukuka aykırı içerikten haberdar edilmiş bulunmaktasınız; içeriğin yayında tutulması halinde sorumluluğunuz doğacaktır.
SONUÇ VE İSTEM
Müvekkilimizi zarara uğratacak nitelikteki bu içerik sebebiyle;
1. Yukarıda belirtilen URL adresindeki içeriğin işbu ihtarnamenin tebliğinden itibaren en geç ………………………… saat içinde yayından kaldırılmasını,
2. İçeriğin kaldırıldığına dair tarafımıza yazılı bilgi verilmesini,
3. Aksi halde aleyhinize kişilik haklarına saldırının men’i, haksız rekabetin tespiti ve men’i, ihtiyati tedbir, maddi ve manevi tazminat talepleriyle hukuk mahkemesinde dava açılacağını, gerekli suç duyurularının yapılacağını, doğmuş ve doğacak tüm zarar ile yargılama giderlerinin tarafınızdan talep edileceğini ihtaren bildiririz. ……/……/……………
EKLER: Ek-1: İçeriğin ekran görüntüsü, URL ve tarih-saat dökümü; Ek-2: ……………………………………………………; Ek-3: ……………………………………………………
KEŞİDECİ VEKİLİ
…………………………………… (Ad, Soyad, İmza)
SAYIN NOTER; üç nüsha olarak hazırlanan işbu ihtarnamenin bir suretinin muhataba tebliğini, tebliğ şerhini içeren bir suretinin tarafımıza verilmesini, bir suretinin de dairenizde saklanmasını vekâleten talep ederim.
KEŞİDECİ VEKİLİ
…………………………………… (Ad, Soyad, İmza)
Not: Örnekteki “bağımsız denetim raporu” bölümü olayınıza uygun değilse çıkarılmalı; yerine içeriğin hangi iddiasının, hangi belgeyle gerçeğe aykırı olduğu somut olarak yazılmalıdır.
İhtarnamede kaç saatlik süre verilmeli?
Kısa cevap: Kanun bir süre öngörmez. İçerik sağlayıcıya genellikle 24 ile 72 saat, teknik işlem gerektiren yer sağlayıcıya ise 48 ile 72 saat makul süre olarak verilir; süre tebliğ tarihinden itibaren işletilmelidir.
Süre kısa tutulduğunda içeriğin yayında kaldığı zaman erken başlar; ancak çok kısa süre, muhatabın işlem yapamadığı savunmasına yol açabilir. Süre, saat olarak ve “tebliğinden itibaren” ifadesiyle yazılmalı, tebliğ tarihi noter şerhinden anlaşılmalıdır. İhtarname süresinin dolduğu tarih ile içeriğin gerçekten kaldırıldığı tarih arasındaki fark, sonradan tazminat miktarı belirlenirken önem taşır.
| Muhatap | Önerilen süre | Gerekçe |
|---|---|---|
| İçerik sağlayıcı (yayını yapan site veya hesap sahibi) | 24-72 saat | İçeriği doğrudan kaldırabilir |
| Yer sağlayıcı (hosting şirketi) | 48-72 saat | İçeriğe teknik olarak müdahale için süre gerekebilir |
| Sosyal medya hesabı sahibi | 24 saat | Paylaşım kısa sürede silinebilir |
İçeriğin Yayından Kaldırılması İhtarnamesi yazarken hangi hatalar yapılmamalı?
Kısa cevap: En sık hatalar eski m.9’a dayanmak, URL ve içerik tarihi yazmamak, gerçeğe aykırılığı belgelememek, süreyi belirsiz bırakmak ve içeriğin delilini önceden saklamamaktır.
İhtarname, sonradan açılacak davada ilk delil olduğu için yazım hataları doğrudan sonuca yansır. Aşağıdaki tablo sık hataları ve düzeltmelerini gösterir.
| Sık hata | Düzeltme |
|---|---|
| Eski m.9 ve “uyarı yöntemi” ifadelerine dayanmak | TMK m.24-25, TTK m.54-56 ve TBK m.49 dayanak gösterilmeli |
| İçeriği “gerçeğe aykırı” diye genel biçimde nitelemek | Hangi cümlenin, hangi belgeye göre gerçeğe aykırı olduğu yazılmalı |
| Yalnızca site adresini yazmak | Tam URL, içerik başlığı, yayın tarihi ve ekran görüntüsü eklenmeli |
| İçeriği sildirmek yerine silinmesini beklemek | Silinme ihtimaline karşı noterden veya mahkemeden delil tespiti yapılmalı |
| Süresiz “derhal kaldırın” demek | Saat olarak açık süre verilmeli |
| Ceza tehdidini öne çıkarmak | Hukuk davası ve tazminat talepleri esas alınmalı; suç duyurusu hakkı saklı tutulmalı |
İçerik kısa sürede silinebileceği için, içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesinden önce içeriğin ekran görüntüsünün alınması ve gerekirse delil tespiti istenmesi yararlıdır. Delil tespiti, ileride açılacak davada ileri sürülecek bir olgunun tespiti için istenebilir ve delilin hemen tespit edilmemesi halinde kaybolacağı ihtimali varsa hukuki yarar kabul edilir.
Gerçek Kişi Adına İçerik Kaldırma İhtarnamesi
Gerçek kişi için içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesi nasıl yazılır?
Kısa cevap: Gerçek kişi adına yazılan içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesinde içerik ve URL somut biçimde yazılmalı, gerçeğe aykırılık belgelenmeli, TMK m.24-25 ile TBK m.49 ve m.58 dayanak gösterilmeli ve suç duyurusu hakkı saklı tutulmalıdır.
Aşağıdaki örnek, hakkında gerçeğe aykırı veya itibarı zedeleyici içerik yayımlanan gerçek kişi için hazırlanmıştır. Noktalı alanlar olaya göre doldurulmalıdır.
İHTARNAME
İHTAR EDEN (KEŞİDECİ): …………………………………………… (Ad, Soyad), T.C. Kimlik No: …………………………, Adres: ……………………………………………………………………
VEKİLİ: Av. …………………………………… (Ad, Soyad), Büro Adresi: ……………………………………………………………………
MUHATAP: …………………………………………… (İçerik sağlayıcı / yer sağlayıcı unvanı veya adı), Yetkilisi: ……………………………, Adres: ……………………………………………………………………
KONU: İçerik/yer sağlayıcısı olduğunuz ………………………… internet sitesinde müvekkil hakkında yayımlanan, gerçeğe aykırı ve kişilik haklarını ihlal eden içeriğin yayından kaldırılması istemidir.
AÇIKLAMALAR
Sayın Muhatap,
1. İçerik/yer sağlayıcısı olduğunuz ………………………… internet sitesinde, ………………………… URL adresinde ve ……/……/…………… tarihinde “…………………………” başlıklı bir içerik yayımlanmıştır. İçeriğin ekran görüntüsü, URL ve tarih-saat bilgisi ekte sunulmuştur (Ek-1).
2. İçerikte müvekkile ilişkin “…………………………” şeklinde somut iddia ve ifadelere yer verilmiştir. Bu iddialar gerçeğe aykırıdır; (varsa) müvekkil hakkında verilen takipsizlik veya beraat belgesi ekte sunulmuştur (Ek-2). İçerik müvekkilin onur, şeref ve saygınlığını zedelemekte, ifade ve basın özgürlüğü kapsamında kalmamaktadır.
3. Bu içerik, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.24-25 kapsamında kişilik haklarına saldırı ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.49 ile m.58 kapsamında haksız fiil oluşturmaktadır; ayrıca 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.125 ve m.267 kapsamında suç unsurları taşımaktadır.
4. İçerik sağlayıcı yayımladığı içerikten sorumludur. Yer sağlayıcı bakımından ise işbu ihtarname ile hukuka aykırı içerikten haberdar edilmiş bulunmaktasınız; içeriğin yayında tutulması halinde sorumluluğunuz doğacaktır.
SONUÇ VE İSTEM
Müvekkilimizin kişilik haklarını ihlal eden bu içerik sebebiyle;
1. Yukarıda belirtilen URL adresindeki içeriğin işbu ihtarnamenin tebliğinden itibaren en geç ………………………… saat içinde yayından kaldırılmasını,
2. İçeriğin kaldırıldığına dair tarafımıza yazılı bilgi verilmesini,
3. Aksi halde aleyhinize kişilik haklarına saldırının men’i, hukuka aykırılığın tespiti, ihtiyati tedbir ve manevi tazminat talepleriyle dava açılacağını, gerekli suç duyurularının yapılacağını, doğmuş ve doğacak tüm zarar ile yargılama giderlerinin tarafınızdan talep edileceğini ihtaren bildiririz. ……/……/……………
EKLER: Ek-1: İçeriğin ekran görüntüsü, URL ve tarih-saat dökümü; Ek-2: ……………………………………………………; Ek-3: ……………………………………………………
KEŞİDECİ VEKİLİ
…………………………………… (Ad, Soyad, İmza)
SAYIN NOTER; üç nüsha olarak hazırlanan işbu ihtarnamenin bir suretinin muhataba tebliğini, tebliğ şerhini içeren bir suretinin tarafımıza verilmesini, bir suretinin de dairenizde saklanmasını vekâleten talep ederim.
KEŞİDECİ VEKİLİ
…………………………………… (Ad, Soyad, İmza)
Dikkat: İçerik özel hayatın gizliliğini ihlal ediyorsa (özel fotoğraf, adres, sağlık bilgisi gibi), içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesi yanında 5651 sayılı Kanun’un 9/A maddesi de gündeme gelir. Bu madde konsolide metinde yürürlüktedir ve ilgilinin Başkanlığa doğrudan başvurmasına imkân tanır.
5651 sayılı Kanun m.9/A/1: “İnternet ortamında yapılan yayın içeriği nedeniyle özel hayatının gizliliğinin ihlal edildiğini iddia eden kişiler, Başkanlığa doğrudan başvurarak içeriğe erişimin engellenmesi tedbirinin uygulanmasını isteyebilir.” (5651 sayılı Kanun’u görüntüle)
Şirkete hakaret edilirse ceza davası açılabilir mi?
Kısa cevap: Tüzel kişiye söylenen sözler tek başına hakaret suçunu oluşturmaz; sözler bir gerçek kişiye (yönetici, ortak) yöneltilmişse hakaret, olmayan bir fiil bilerek isnat edilmişse iftira, haksız rekabet kasıtlıysa TTK m.62 gündeme gelir.
Hakaret suçunun mağduru gerçek kişidir. Şirketin adı anılarak yapılan ağır ifadeler, bir gerçek kişiyle bağlantı kurulmadıkça TCK m.125 kapsamında değerlendirilmez. Bu durumda şirket, hukuk yoluna (TMK, TTK, TBK) başvurur; yönetici veya ortak da şahsen hedef alınmışsa onlar adına ayrıca içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesi ve şikâyet hazırlanabilir.
Haksız rekabet fiilinin kasten işlenmesi halinde TTK m.62, hukuk davasını açma hakkı bulunanlardan birinin şikâyeti üzerine iki yıla kadar hapis veya adli para cezası öngörür. Hakaret suçunda şikâyet süresi, fiili ve failin kim olduğunu öğrendiğiniz günden itibaren altı aydır; hakaret bakımından süre her halde fiilin işlendiği tarihten itibaren iki yılı geçemez.
İçeriğin Yayından Kaldırılması İhtarnamesi Kime ve Nasıl Gönderilir?
İçerik sağlayıcıya ve yer sağlayıcıya ayrı ihtarname gönderilmeli mi?
Kısa cevap: İçeriği yayımlayan içerik sağlayıcı doğrudan sorumludur; yer sağlayıcı (hosting) içeriği kontrol etmekle yükümlü değildir ama haberdar edilince sorumlu olabilir. Bu nedenle her ikisine ayrı içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesi göndermek güvenli yoldur.
5651 sayılı Kanun m.4/1: “İçerik sağlayıcı, internet ortamında kullanıma sunduğu her türlü içerikten sorumludur.” (5651 sayılı Kanun’u görüntüle)
İçerik sağlayıcı, içeriği oluşturan veya kullanıma sunan kişidir: haber sitesi sahibi, blog yazarı, sosyal medya hesabı sahibi gibi. Yer sağlayıcı ise içeriği barındıran sunucu hizmetini veren şirkettir.
5651 sayılı Kanun m.5/1: “Yer sağlayıcı, yer sağladığı içeriği kontrol etmek veya hukuka aykırı bir faaliyetin söz konusu olup olmadığını araştırmakla yükümlü değildir.” (5651 sayılı Kanun’u görüntüle)
Yer sağlayıcının kontrol yükümlülüğü yoktur; ancak kendisine bildirilen hukuka aykırı içeriği yayında tutması halinde sorumluluğu gündeme gelir. Bu nedenle içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesi hem içerik sağlayıcıya hem yer sağlayıcıya, aynı içeriğe ilişkin ve ayrı ayrı gönderilmelidir. Haksız rekabet davalarında, içeriği oluşturmayan hizmet sağlayıcıya karşı dava açılması ve tedbir verilmesi sınırlıdır; yalnızca fiilin olumsuz sonuçlarının kapsamlı veya zararın büyük olacağı durumlarda hizmet sağlayıcı dinlenerek içeriğin geçici kaldırılması dahil tedbirler alınabilir.
| Muhatap | Kim olduğu | Nasıl bulunur |
|---|---|---|
| İçerik sağlayıcı | İçeriği yayımlayan site veya hesabın sahibi | Sitenin künye ve iletişim sayfası, ticaret sicili, alan adı kayıt bilgisi |
| Yer sağlayıcı | İçeriği barındıran hosting şirketi | Alan adı ve IP sorgusu; sitenin künye sayfası |
| Sosyal medya platformu | Platformun Türkiye temsilcisi veya merkezi | Platformun iletişim ve hukuki başvuru sayfası |
İçerik, yer ve erişim sağlayıcıları tanıtıcı bilgilerini kendi sitelerinde kullanıcıların ulaşabileceği şekilde ve güncel olarak bulundurmakla yükümlüdür; ihtarname adresi önce bu bilgilerden araştırılmalıdır. Muhatap belirlenemiyorsa, avukat aracılığıyla ayrıca araştırma yapılması gerekir.
Noter ihtarnamesi nasıl çekilir?
Kısa cevap: İhtarname üç nüsha hazırlanır; noter birini muhataba tebliğ eder, tebliğ şerhli nüshayı ihtar edene verir, biri dairesinde kalır. Noter ihtarnamesi tarih ve tebliğ bakımından en güçlü delildir.
1512 sayılı Noterlik Kanunu m.70: “Tebliği istenen her nevi kağıt, Tebliğat Kanunu hükümlerine göre muhatabına tebliğ olunur. Tebliğ tutanağı dairedeki nüshaya bağlanır.” (1512 sayılı Kanun’u görüntüle)
Noter, içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesini Tebligat Kanunu hükümlerine göre muhataba tebliğ eder; tebliğin yapıldığı veya yapılamadığı, ilgilisine verilecek nüshaya yazılıp onaylanır. Bu şerh, içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesinin muhataba ulaştığı tarihi gösterdiğinden, verilen sürenin başlangıcı ve içeriğin yayında kaldığı süre bakımından belirleyicidir.
| Adım | Ne yapılır |
|---|---|
| 1. Delil toplama | İçeriğin ekran görüntüsü, URL ve tarih bilgisi alınır; gerekirse delil tespiti istenir |
| 2. Metin hazırlama | Güncel dayanaklarla içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesi yazılır, ekler listelenir |
| 3. Noter başvurusu | Üç nüsha ve kimlik belgesiyle noter dairesine başvurulur |
| 4. Tebliğ | Noter, muhatabın adresine Tebligat Kanunu’na göre tebliğ eder |
| 5. Tebliğ şerhi | Tebliğin yapıldığı veya yapılamadığı şerhli nüsha ihtar edene verilir |
| 6. Süre takibi | İhtarnamede verilen süre tebliğ tarihinden itibaren işletilir ve içeriğin durumu izlenir |
Dikkat: İhtarname muhataba tebliğ edilemezse (adres değişikliği, kapanmış şirket gibi), noter bunu şerh eder. Bu durumda yeni adres araştırılmalı ve içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesi yeniden çekilmelidir; tebliğsiz içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesi, haberdar edildiğinizi ispat etmez.
İçerik Kaldırılmazsa Hangi Yollar Var?
İhtarnameye rağmen içerik kaldırılmazsa dava açılabilir mi?
Kısa cevap: Evet. Kişilik hakkına saldırı için TMK m.25’e dayanan dava (asliye hukuk), haksız rekabet için TTK m.56’ya dayanan dava (asliye ticaret) açılır; içeriğin dava süresince kaldırılması için ihtiyati tedbir istenir.
4721 sayılı Kanun m.25/1: “Davacı, hâkimden saldırı tehlikesinin önlenmesini, sürmekte olan saldırıya son verilmesini, sona ermiş olsa bile etkileri devam eden saldırının hukuka aykırılığının tespitini isteyebilir.” (4721 sayılı Kanun’u görüntüle)
Kişilik haklarına saldırı davasında, saldırının önlenmesi, durdurulması, hukuka aykırılığın tespiti, düzeltmenin veya hükmün yayımlanması ile maddi ve manevi tazminat istenebilir. Dava, davacının yerleşim yeri veya davalının yerleşim yeri mahkemesinde açılır. Haksız rekabet davasında ise fiilin haksız olduğunun tespiti, men’i, maddi durumun ortadan kaldırılması, yanlış beyanların düzeltilmesi ve tazminat istenebilir.
| Dava türü | Dayanak | Başlıca talepler |
|---|---|---|
| Kişilik hakkına saldırı davası | TMK m.24-25, TBK m.58 | Saldırının önlenmesi ve durdurulması, tespit, içeriğin kaldırılması, manevi tazminat |
| Haksız rekabet davası | TTK m.54-56 | Tespit, men, durumun ortadan kaldırılması, düzeltme, maddi ve manevi tazminat |
| Tazminat davası | TBK m.49 ve m.58 | Maddi zarar ve manevi tazminat |
Davanın sürmesi sırasında içerik yayında kalmaya devam edeceğinden, ihtiyati tedbir talebi önemlidir. Tedbir, dava açılmadan önce de istenebilir; ancak tedbir talep eden taraf, haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır.
6100 sayılı Kanun m.390/3: “Tedbir talep eden taraf, dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır.” (6100 sayılı Kanun’u görüntüle)
Dava açılmadan önce tedbir verilmişse, tedbirin uygulanmasını talep ettiğiniz tarihten itibaren iki hafta içinde esas davanın açılması ve dava açıldığına ilişkin evrakın ibraz edilmesi gerekir; aksi halde tedbir kendiliğinden kalkar. Tedbir talebi karşı taraf dinlenmeden de verilebilir, ancak mahkeme teminat isteyebilir.
Sulh ceza hâkimliğinden erişim engeli hâlâ istenebilir mi?
Kısa cevap: Kişilik hakkı ihlali için sulh ceza hâkimliğine başvuru yolu m.9 ile birlikte iptal edildiğinden bu yolun güncel durumu tartışmalıdır. Özel hayatın gizliliği (m.9/A) ile katalog suçlar (m.8, m.8/A) ayrı düzenlemeler olarak durmaktadır.
Kişilik hakkı ihlali nedeniyle doğrudan sulh ceza hâkiminden içeriğin çıkarılmasını veya erişimin engellenmesini isteme yetkisi m.9’da düzenlenmişti. Madde iptal edildiğinden, bu başvuruların güncel akıbeti uygulamada oturmamıştır; içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesinin ardından esas yol olarak hukuk mahkemesinde dava ve tedbir düşünülmelidir. Özel hayatın gizliliğinin ihlali bakımından m.9/A, belirli suçlar bakımından ise m.8 ve m.8/A ayrı yetki düzenlemeleridir.
Dikkat: Sulh ceza hâkimliğine başvurmadan önce güncel uygulamanın kontrol edilmesi gerekir. Başvuru reddedilse bile hukuk mahkemesinde dava açma hakkı ortadan kalkmaz; esas olarak bu hak, TMK m.25 ve TTK m.56’ya dayanır.
İçerik yayında kalırsa tazminat istenebilir mi?
Kısa cevap: Evet. İhtarnameye rağmen yayında tutulan içerik için manevi tazminat (TBK m.58) ve zarar varsa maddi tazminat (TBK m.49) istenebilir. İhtarnameden sonra yayında kalan süre, tazminat miktarında dikkate alınır.
6098 sayılı Kanun m.58/1: “Kişilik hakkının zedelenmesinden zarar gören, uğradığı manevi zarara karşılık manevi tazminat adı altında bir miktar para ödenmesini isteyebilir.” (6098 sayılı Kanun’u görüntüle)
Tazminat için içeriğin hukuka aykırı olması, zarar veya manevi zarar ile içeriği yayında tutanın kusuru aranır. Yer sağlayıcıya karşı tazminat, genellikle içerikten haberdar edildiği halde kaldırmaması halinde gündeme gelir; bu nedenle tebliğli içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesi, yer sağlayıcıya karşı önemli bir delildir.
6098 sayılı Kanun m.72/1: “Tazminat istemi, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yılın ve her hâlde fiilin işlendiği tarihten başlayarak on yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrar.” (6098 sayılı Kanun’u görüntüle)
İki yıllık süre, içeriğin ve sorumlusunun öğrenildiği tarihten başlar. İhtarname göndermek kural olarak zamanaşımı süresini kesmez; bu nedenle tazminat davası içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesi süreci beklenmeden zamanında açılmalıdır.
Hangi durumda içerik kaldırma davası kaybedilir?
Kısa cevap: İçerik gerçeği yansıtıyorsa, haber verme ve eleştiri hakkının sınırları içinde kalıyorsa veya kamu yararı taşıyorsa dava reddedilebilir. Bu nedenle içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesinde gerçeğe aykırılığın somut belgeyle gösterilmesi gerekir.
İfade ve basın özgürlüğü, dava konusu içeriğin hukuka aykırılığı değerlendirilirken esas alınır; eleştiri sert, rahatsız edici veya incitici olsa bile, olguya dayanıyorsa ve kamuyu ilgilendiren bir konuyu işliyorsa kişilik hakkına saldırı sayılmayabilir. Buna karşılık, gerçeğe aykırı ve gereksiz yere incitici ifadeler korunmaz. Aşağıdaki tablo bu ayrımı özetler.
| İçerik türü | Dava ihtimali |
|---|---|
| Belgeyle çürütülebilen, gerçeğe aykırı somut olgu isnadı | Güçlü |
| Gereksiz yere incitici, olgudan kopuk nitelemeler | Güçlü |
| Doğru olgulara dayanan, ölçülü eleştiri | Zayıf |
| Kamuyu ilgilendiren ve haber değeri taşıyan, doğruluğu araştırılmış haber | Zayıf |
İçeriğin Yayından Kaldırılması İhtarnamesi İçin Yapılması Gerekenler
Aşağıdaki tablo, içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesi hazırlayan kişi veya şirketin delil toplamaktan davaya kadar sırasıyla izleyebileceği adımları gösterir. İlk üç adım, hakkın korunması ve ispat açısından en kritik olanlardır.
| Adım | Ne yapılır | Süre ve merci |
|---|---|---|
| 1. İçeriği belgeleyin | Tam URL, başlık, yayın tarihi ve ekran görüntüsü alınır; gerekirse noterden veya mahkemeden delil tespiti istenir | Hemen |
| 2. Gerçeğe aykırılığı ispatlayın | İçerikteki iddiayı çürüten belgeler (denetim raporu, takipsizlik veya beraat belgesi, sözleşme) toplanır | Hemen |
| 3. Muhatabı belirleyin | İçerik sağlayıcı ve yer sağlayıcı künye, ticaret sicili ve alan adı kayıtlarından tespit edilir | İhtarnameden önce |
| 4. İhtarnameyi hazırlayın | Güncel dayanaklarla (TMK, TTK, TBK) şirket veya gerçek kişi örneği doldurulur, ekler listelenir | İhtarnameden önce |
| 5. Noterden gönderin | Üç nüsha halinde içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesi, içerik sağlayıcıya ve yer sağlayıcıya ayrı ayrı tebliğ ettirilir | Noter dairesi |
| 6. Süreyi takip edin | Verilen 24-72 saatlik süre tebliğ tarihinden itibaren işletilir; içeriğin durumu ekran görüntüsüyle izlenir | Tebliğden sonra |
| 7. Tedbirli dava açın | İçerik kaldırılmazsa asliye hukuk veya asliye ticaret mahkemesinde dava ve ihtiyati tedbir talebi sunulur | Zamanaşımı dolmadan |
| 8. Suç duyurusunu değerlendirin | Hakaret, iftira veya kasten haksız rekabet varsa şikâyet süresi içinde Cumhuriyet Başsavcılığına başvurulur | Hakarette 6 ay, en çok 2 yıl |
İçeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesi sürecinde saklanması gereken belgeler, hem içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesinin ekini hem de sonraki davanın delil listesini oluşturur. Aşağıdaki tablo bu belgeleri ve işlevlerini gösterir.
| Belge | İşlevi |
|---|---|
| Ekran görüntüleri ve URL dökümü | İçeriğin varlığını, tarihini ve metnini gösterir |
| Delil tespiti tutanağı | İçerik silinse bile varlığını ispatlar |
| Gerçeğe aykırılığı gösteren belgeler | İddianın yanlışlığını somut biçimde ortaya koyar |
| Noter ihtarnamesi ve tebliğ şerhi | Muhatabın haberdar olduğu tarihi ve verilen süreyi gösterir |
| Yayında kalma süresini gösteren kayıtlar | Tazminat miktarı ve yer sağlayıcı sorumluluğu için süreyi belgeler |
Emsal Kararlar
Aşağıdaki kartlarda içeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesi, 5651 sayılı Kanun’un 9. maddesinin iptali, ihtarnameye rağmen içeriğin kaldırılmaması, hukuk mahkemesinde içerik kaldırma ve şirketlerin ticari itibarı ile ifade özgürlüğü dengesi konularında Anayasa Mahkemesi, Yargıtay Hukuk ve Ceza Daireleri ile bir ilk derece mahkemesi kararının künyeleri, olayın özeti ve sonucu yer almaktadır. Kararlar farklı tarihlerde verilmiştir; ihtarname hazırlarken kanun metni ve güncel mevzuat esas alınmalıdır. Karar adlarına tıklayarak ilgili karta gidebilirsiniz.
| Karar | İlgili konu | Sonuç |
|---|---|---|
| Anayasa Mahkemesi, E. 2020/76, K. 2023/172 | 5651 m.9’un (kişilik hakları, uyarı yöntemi, sulh ceza başvurusu) iptali | İptal |
| Yargıtay 7. CD, E. 2023/13011, K. 2026/3959 | Kişilik hakkı nedeniyle erişim engeli talebi ve m.9’un iptali | Kanun yararına bozma (oyçokluğu) |
| Yargıtay 11. HD, E. 2023/1164, K. 2023/7736 | İçeriğin yayından kaldırılması ihtarnamesi ve yer sağlayıcının haberdar edilmesi | Onandı |
| Yargıtay 4. HD, E. 2023/12295, K. 2025/14577 | İhtarnameye rağmen kaldırılmayan haber ve manevi tazminat | Onandı |
| Yargıtay 4. HD, E. 2023/10060, K. 2025/14766 | Hukuk davasında haberin kaldırılması ve görev itirazı | Onandı |
| Yargıtay 4. HD, E. 2021/26076, K. 2024/10643 | Hukuk davasında haberin kaldırılması ve erişim engeli | Onandı |
| İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2025/465, K. 2026/389 | Noter ihtarnamesine rağmen kaldırılmayan haber | Kabul (ilk derece) |
| Yargıtay 4. HD, E. 2023/2683, K. 2025/8393 | Şirketin ticari itibarı ve basın özgürlüğü | Onandı (ret) |
| Yargıtay 11. HD, E. 2025/3949, K. 2026/950 | Haksız rekabet ve gereksiz yere incitici ifade | Onandı |
| Yargıtay 4. CD, E. 2013/38862, K. 2014/34608 | Tüzel kişiye söylenen sözler ve hakaret suçu | Bozuldu |
5651 m.9’un İptali ve Başvuru Yolları
Milletvekilleri iptal davası açmış, Tavşanlı Sulh Ceza Hâkimliği de itiraz yoluna başvurmuştur. 5651 sayılı Kanun’un 6518 sayılı Kanunla değiştirilen 9. maddesinin (1) ve (3) numaralı fıkralarının Anayasa’nın 26. ve 28. maddelerine aykırılığı ileri sürülmüştür. Mahkeme çoğunluğu, kuralın Anayasa’nın 13. maddesi bağlamında kanunilik şartını taşımadığı gerekçesiyle iptale karar vermiş; uygulanma imkânı kalmayan kalan kısmın da iptaline hükmetmiştir. Karar 10.01.2024 tarihli Resmî Gazete’de (sayı 32425) yayımlanmış, konsolide metindeki şerhe göre iptal 10.10.2024’te yürürlüğe girmiştir.
Samsun 1. Sulh Ceza Hâkimliği, kişilik haklarının ihlali iddiasıyla yapılan erişim engeli talebinin reddine yönelik itirazı 10.02.2022’de reddetmiştir. Adalet Bakanlığı’nın istemi üzerine dosyayı inceleyen Daire çoğunluğu, URL adreslerindeki içeriklere erişilip erişilemediği ve içeriklerin neler olduğu hâkimlikçe veya bilirkişice tespit edilmeden karar verilmesini yerinde bulmayarak kararı oyçokluğuyla kanun yararına bozmuştur. Karşı oyda, başvurunun yasal dayanağı olan m.9’un iptal edildiği, iptalin yürürlükte olduğu ve başka bir düzenleme yapılmadığı, bu nedenle yeniden erişim engeli verilemeyeceği belirtilmiştir.
İhtarname ve İçeriğin Kaldırılmaması
Davacı şirketler, haber sitesinde yayımlanan gerçeğe aykırı ve kötüleyici içerikler nedeniyle hukuka aykırılığın tespiti, haksız rekabetin men’i, erişimin engellenmesi ve manevi tazminat istemiştir. Yer sağlayıcı davalıya 2010 tarihli noter ihtarnameleri ulaşmış, içerik kaldırılmayınca sulh ceza mahkemesine başvurularak kaldırılması sağlanmıştır. Daire, önceki bozma ilamında ihtarın usule aykırı olduğu gerekçesiyle sorumluluk doğmayacağı yorumunu doğru bulmamış, ihtarnamede verilen sürelerin bitimi ile içeriğin kaldırıldığı tarih arasındaki yayında kalma süresinin değerlendirilmesini istemiştir. Mahkeme her davacı için 10.000 TL manevi tazminata hükmetmiş, Daire kararı oybirliğiyle onamıştır. Daha önceki ilamda, yer sağlayıcının tazminat sorumluluğu için sıralı bir ihtar prosedürü gerekmediği, haberdar edilmesinin yeterli olduğu belirtilmiştir.
İş insanı olan davacı, hakkındaki ceza yargılamasında verilen beraat kararının 31.12.2015’te kesinleşmesine rağmen 22.06.2015 tarihli haberin yayında kaldığını, ihtarname tebliğine rağmen kaldırılmadığını ileri sürerek haberin kaldırılmasını, saldırının önlenmesini ve 100.000 TL manevi tazminat istemiştir. İlk derece mahkemesi unutulma hakkı kapsamında kaldırma istemini kabul etmiş ve ihtarnameye rağmen haberin kaldırılmaması nedeniyle 5.000 TL manevi tazminata hükmetmiş, istinaf başvuruları reddedilmiştir. Daire, haberin unutulma hakkı kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini, kaldırma kabulünün ve ihtarnameye rağmen kaldırılmaması nedeniyle hükmedilen manevi tazminatın ve miktarının yerinde olduğunu belirterek kararı oybirliğiyle onamıştır.
Hukuk Mahkemesinde İçerik Kaldırma
Davacı, gazete ve internet sitesinde 18.01.2018’de yayımlanan gerçek dışı haber nedeniyle kişilik haklarının saldırıya uğradığını ileri sürmüştür. Daha önce sulh ceza hâkimliğinden erişim engeli alınmış, ancak yayının “http” protokolü kullanması nedeniyle uygulanamamış, ihtarnameden de sonuç alınamamıştır. İlk derece mahkemesi haberin kaldırılması istemini sulh ceza hâkimliğinin görevli olması nedeniyle reddetmiş; Bölge Adliye Mahkemesi bu istemi kabul ederek haberin siteden kaldırılmasına ve 25.000 TL manevi tazminata hükmetmiştir. Davalılar temyizde mahkemenin haberin kaldırılması yönünden görevli olmadığını ileri sürmüş; Daire, tazminatın ve haberin kaldırılmasının yerinde olduğunu belirterek kararı oybirliğiyle onamıştır.
Davacı, bir gazetenin internet sitesinde 13.01.2004’te yayımlanan haberin unutulma hakkı kapsamında kaldırılmasını ve erişimin engellenmesini istemiştir. Davalı temyizde 5651 sayılı Kanun uyarınca sulh ceza hâkimliğinin görevli olduğunu ileri sürmüştür. Daire, TMK m.24 ve m.25’i hatırlatarak haberin arşivde halen yayında olduğunu, unutulma hakkı kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini belirtmiş ve haberin kaldırılmasına ilişkin kabulü yerinde bularak kararı oybirliğiyle onamıştır.
Davacılar, davalının internet haberinde kendileri hakkında asılsız iddialarda bulunulduğunu, noter ihtarnamesine rağmen haberin kaldırılmadığını ve sulh ceza hâkimliğine yapılan erişim engeli başvurusunun reddedildiğini belirterek haberin kaldırılması ve erişimin engellenmesi için dava açmıştır. Mahkeme, haberde sahte belge düzenlendiği iddiasına yer verildiğini, davacı aleyhine soruşturmada verilen takipsizliğin kesinleştiğini ve içeriğin ağır eleştiri sınırlarında kalmadığını belirterek davayı kabul etmiş, haber içeriğinin kaldırılmasına ve web sayfasına erişimin engellenmesine hükmetmiştir. Gerekçede 5651 m.9 metnine de yer verilmiştir; bu madde iptal edildiğinden karar esas olarak TMK m.24-25 temelinde okunmalıdır. Karar ilk derece mahkemesine aittir ve istinaf yolu açıktır.
Şirketler, Ticari İtibar ve İfade Özgürlüğü
Davacı şirket, bir internet sitesinde 01.01.2020’de yayımlanan iki haberin ticari itibarını zedelediğini, kişilik haklarına saldırı ve haksız rekabet oluşturduğunu ileri sürerek erişimin engellenmesini, haksız rekabetin tespitini ve men’ini istemiştir. Haberler tüketici yorumlarına dayanmaktadır. İlk derece mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesi davayı reddetmiştir. Daire, yayınların toplumun bilgi edinme ve basının haber verme hakkı kapsamında kaldığını, ifade ve basın özgürlüğünün asıl, sınırlamanın istisna olduğunu belirterek davacının temyiz itirazlarını reddetmiş ve ret kararını oybirliğiyle onamıştır.
Davacı şirket, davalının iki internet haber sitesinde yayımladığı haberlerin haksız rekabet oluşturduğunu ileri sürmüştür. Bölge Adliye Mahkemesi, haberlerdeki bir ifadenin haber verilişinin gerektirdiği ölçüde olmadığını, gereksiz yere incitici olduğunu ve TTK m.55/1-a-1 kapsamında haksız rekabet oluşturduğunu kabul etmiştir. İlk derece mahkemesi haksız rekabetin men’ine ve 1.000 TL manevi tazminata hükmetmiş, maddi tazminat ile düzeltme ve kınama istemlerini reddetmiştir. Daire, taraf vekillerinin temyiz itirazlarını reddederek kararı oybirliğiyle onamıştır.
Mahkûmiyet hükmü temyiz incelemesine gelmiştir. Daire, TCK m.125’e göre şeref ve saygınlığı rencide edebilecek sözlerin gerçek kişilere yöneltildiğinde hakaret suçunu oluşturabileceğini, herhangi bir gerçek kişiyle aidiyet ilişkisi kurulmadan tüzel kişiye söylenen sözlerin bu kapsamda değerlendirilemeyeceğini belirterek hükmü bozmuştur.
Sık Sorulan Sorular

Hakkınızda gerçeğe aykırı bir içerik yayımlandı ve kaldırılmasını sağlayacak ihtarname ile dava sürecinde hukuki destek mi arıyorsunuz? İhtarname hazırlama, içerik kaldırma ve tazminat davası süreçlerinizde Ümraniye ve İstanbul’da avukat olarak bizimle iletişime geçebilirsiniz.
Yasal Uyarı: Bu makale, internetteki içeriğin kaldırılmasına yönelik ihtarname sürecini ve ilgili mevzuatı genel bilgilendirme amacıyla özetler; örnek metinler olayın özelliklerine göre uyarlanmadan kullanılmamalıdır ve sonuç içeriğin niteliğine, delillere ve muhataba göre değişebilir. Mevzuat ve uygulama zaman içinde değişebileceğinden güncel ve kişiye özel hukuki danışmanlık için bir avukata başvurulması tavsiye edilir. Bu içerik avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz ve bağlayıcı hukuki görüş niteliği taşımaz. — Av. Turgut Ekrem — turgutekrem.av.tr