Ad ve soyadı değiştirme davası dilekçesi, nüfus kaydında yer alan ismin veya soyadın haklı bir sebebe dayanılarak hâkim kararıyla değiştirilmesi talebini içeren; TMK m.27 hükmüne dayanan hukuki bir başvuru belgesidir. Bu dilekçe, gerekçesi yeterince somutlaştırılmadan veya kanuni unsurları eksik hazırlandığında reddedilme riski taşır; bu nedenle hem hukuki dayanağın hem de dava dilekçesinin doğru kurgulanması büyük önem taşır.
Kişisel durum sicili ve dava dilekçeleriyle ilgili diğer kaynaklarımız: Anahtar Teslim Tutanağı Örneği ve İhtiyaç Nedeniyle Tahliye Davası Dilekçe Örneği. Diğer aile hukuku içeriklerimize bu kategoriden ulaşabilirsiniz.
Ad ve Soyadı Değiştirme Davası Dilekçesi Nedir, Ne Zaman Gerekir?
Bu dilekçe; kişinin nüfus kaydında yazılı adının, soyadının veya her ikisinin birden, haklı bir sebebin varlığı hâlinde görevli mahkemeden değiştirilmesinin talep edildiği dava başvurusudur. Uygulamada en sık karşılaşılan haklı sebepler arasında; ismin gülünç, aşağılayıcı veya olumsuz bir çağrışım taşıması, soyadın bir hayvan ya da eşya ismi olması, kişinin doğumundan beri nüfus kaydındaki isminden tamamen farklı bir isimle tanınması ve bu durumun sosyal veya psikolojik sorunlara yol açması, cinsiyet uyum süreci sonrası yeni kimliğe uygun isim talebi ile dini, kültürel veya ailevi sebeplerle isim değişikliği talebi sayılabilir.
TMK m.27 — Adın Değiştirilmesi: “Adın değiştirilmesi, ancak haklı sebeplere dayanılarak hâkimden istenebilir. Adın değiştirildiği nüfus siciline kayıt ve Basın İlan Kurumunun ilan portalında ilan olunur. Bu ilanda; hükmü veren mahkeme, kararın verildiği tarih, dosyanın esas ve karar numarası ile adının değiştirilmesine karar verilen kişinin nüfusa kayıtlı olduğu yer, doğum tarihi, ana ve baba adı, önceki adı ve soyadı, mahkeme kararıyla verilen yeni adı ve soyadı yer alır. Ad değişmekle kişisel durum değişmez. Adın değiştirilmesinden zarar gören kimse, bunu öğrendiği günden başlayarak bir yıl içinde değiştirme kararının kaldırılmasını dava edebilir.”
5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu m.36 ve devamı: Nüfus kayıtlarına ilişkin düzeltme ve değiştirme davalarının görevli ve yetkili mahkemesi ile usulünü düzenler; kararın kesinleşmesiyle birlikte nüfus müdürlüğünce resen tescil edilmesini öngörür.
Görevli ve Yetkili Mahkeme: Bu dava, davacının yerleşim yerindeki Asliye Hukuk Mahkemesinde açılır; küçükler adına açılacak davalarda ise veli veya vasi davacı sıfatıyla dilekçeyi imzalar.
Uygulamada, kullanılan isim ile nüfus kaydındaki ismin uzun süredir farklı olması ve bu durumun sosyal veya eğitim hayatında sıkıntı doğurması da yerleşik biçimde haklı sebep olarak kabul edilmektedir; bu yönde verilen bir karar örneğinde davacının fiilen kullandığı ve çevresinde tanındığı ismin esas alınması gerektiği vurgulanmıştır (bkz. Yargıtay 8. Hukuk Dairesi, E. 2017/6911, K. 2018/1819, T. 08.02.2018). Bu kararın somut gerekçesi ve tam metni tarafımızca ayrıca doğrulanmamış olup, uygulamada dilekçelerde emsal olarak gösterilen bir karar olarak aktarılmaktadır.
Dilekçede Bulunması Gereken Unsurlar Nelerdir?
Bu dilekçenin usulüne uygun ve eksiksiz hazırlanması, hem davanın esasa girmeden reddedilmesini önler hem de haklı sebebin mahkemece ikna edici bulunma ihtimalini artırır.
- Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesi hitabı ve davacı/davalı (ilgili nüfus müdürlüğü) bilgileri
- Davacının T.C. Kimlik Numarası, nüfusa kayıtlı olduğu il/ilçe/mahalle, cilt-hane-sıra numarası
- Talebin konusu: adın mı, soyadın mı, yoksa her ikisinin birden mi değiştirileceği
- Haklı sebebin somut ve ayrıntılı biçimde açıklanması (alay konusu olma, sosyal/psikolojik etki, fiilen kullanılan isim vb.)
- Talep edilen yeni ad ve/veya soyadın açıkça belirtilmesi
- Deliller (nüfus kayıt örneği, tanık listesi, varsa fotoğraf/yazışma gibi destekleyici belgeler)
- Hukuki sebepler (TMK m.27, 5490 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat)
- Sonuç ve talep kısmının açık, tereddüde yer bırakmayacak biçimde yazılması
- Tarih ve davacı veya vekilinin imzası
Örnek Ad ve Soyadı Değiştirme Davası Dilekçesi
Aşağıdaki dilekçe, yalnızca örnekleme amacıyla ve tamamen kurgusal bilgilerle hazırlanmıştır; gerçek bir kişiye, davaya veya dosyaya ait değildir. Kendi dosyanıza uyarlarken haklı sebep açıklamasını somut olayınıza göre yeniden yazmanız ve bir avukattan destek almanız önerilir.
NÖBETÇİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ’NE
DAVACI : Mehmet Eşekoğlu — T.C. Kimlik No: 00000000000 — Adres: [Yerleşim yeri adresi]
VEKİLİ : Av. [Ad Soyad], Baro Sicil No: [•] — UETS No: [•] — Adres: [•] — Tel: [•]
DAVALI : [İlgili] İlçe Nüfus Müdürlüğü — [İlçe/İl]
KONU : Davacının nüfus kaydında yer alan adının “Emre”, soyadının “Erdem” olarak değiştirilmesi talebimizden ibarettir.
AÇIKLAMALAR :
1- Müvekkilimiz, [İl] ili [İlçe] ilçesi [Mahalle/Köy] cilt no [•], hane no [•], sıra no [•]’da nüfusa kayıtlı olup nüfus kaydında adı “Mehmet”, soyadı ise “Eşekoğlu” olarak yer almaktadır. Ancak müvekkilimiz, çocukluğundan bu yana ailesi ve sosyal çevresi tarafından “Emre” adıyla tanınmakta, resmi işlemler dışında hiçbir yerde “Mehmet” adını kullanmamaktadır. Bu durum, kimlik ibrazı gereken her işlemde tereddüt ve açıklama zorunluluğu doğurmakta, müvekkilimizi güç durumda bırakmaktadır.
2- Bunun yanında, müvekkilimizin soyadı olan “Eşekoğlu” ibaresi bir hayvan ismine dayandığından, gerek iş yaşamında gerek sosyal çevresinde soyadı sorulduğunda alay konusu edilmekte, müvekkilimiz bu durumdan ciddi biçimde rahatsızlık duymaktadır. Bu husus, mahkemenizce dinlenecek tanıklarla da ispatlanacaktır.
3- Yerleşik uygulamada, kişinin fiilen ve uzun süredir kullandığı ismin nüfus kaydındaki isimden farklı olması ile soyadın olumsuz bir çağrışım taşıması, ad ve soyadı değiştirme davalarında haklı sebep olarak kabul edilmektedir. Bu nedenlerle müvekkilimizin nüfus kaydındaki adının “Emre”, soyadının ise “Erdem” olarak düzeltilmesi zarureti hasıl olmuş ve iş bu davayı açmak gerekmiştir.
DELİLLER : Nüfus kayıt örneği, tanık anlatımları ve sair yasal deliller.
HUKUKİ SEBEPLER : TMK m.27, 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu m.36 vd. ve ilgili mevzuat.
SONUÇ VE TALEP : Yukarıda kısaca açıklanan nedenlerle, [İl] ili [İlçe] ilçesi [Mahalle/Köy], [•] cilt, [•] aile sıra no, [•] sıra numarasında kayıtlı bulunan, [•] ve [•] oğlu, [•] doğumlu, [•] T.C. Kimlik Numaralı müvekkilimizin nüfus kaydında yer alan “Mehmet” olan adının “Emre”, “Eşekoğlu” olan soyadının “Erdem” olarak düzeltilmesine ve nüfusa bu şekilde tesciline karar verilmesini, davacı vekili olarak saygılarımızla arz ve talep ederiz.
[…/…/…]
Davacı Vekili
Av. [Ad Soyad]
[İmza]
Bu Dilekçenin Düzenlenebilir Word Örneğini İster misiniz?
Dosyanıza uyarlanmış, size özel hazırlanmış bir dilekçe için büromuzla iletişime geçin.
📞 Hemen Arayın 💬 WhatsApp’tan YazınDilekçe Hazırlarken Sık Yapılan Hatalar Nelerdir?
Ad ve soyadı değiştirme davalarında dilekçenin usule ve içeriğe ilişkin bazı eksiklikleri, davanın gecikmesine veya reddedilmesine yol açabilmektedir.
Haklı sebebin soyut ve genel ifadelerle (“beğenmiyorum” gibi) açıklanması, somut ve inandırıcı bulunmayabilir. Talep edilen yeni ad/soyadın dilekçede açıkça belirtilmemesi, hâkimin kendiliğinden isim seçemeyeceği için davanın eksik değerlendirilmesine yol açar. Nüfus kayıt bilgilerinin (cilt/hane/sıra no, T.C. Kimlik No) hatalı veya eksik yazılması, husumetin doğru nüfus müdürlüğüne yöneltilmemesi ve tanık gösterilmemesi de sık karşılaşılan hatalar arasındadır. Küçükler adına açılan davalarda velinin veya vasinin davacı sıfatıyla dilekçeyi imzalamaması da usuli bir eksikliktir.
Sık Sorulan Sorular
Ad veya Soyadı Değiştirme Davanızda Hukuki Destek Alın
Haklı sebebin doğru gerekçelendirilmesi ve dilekçenin usulüne uygun hazırlanması, davanın sonucunu doğrudan etkiler. Av. Turgut Ekrem Hukuk Bürosu olarak dosyanızı baştan sona titizlikle yürütüyoruz.
📞 Hemen Arayın 💬 WhatsApp ile Yazın